Αρχαιολογία & Ιστορία

Η μέρα που οι Καρυάτιδες κατέβηκαν από το Ερέχθειο - 10 ιστορικές φωτογραφίες του 1979

Αφετηρία της επέμβασης αποτέλεσε η μεταφορά των Καρυατίδων στο Μουσείο Ακροπόλεως, προκειμένου να προστατευθούν από την ατμοσφαιρική ρύπανση.

Καταβίβαση της πέμπτης Καρυάτιδας στο χώρο του παλαιού Μουσείου της Ακρόπολης ... Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)


Η περιοχή του Ερεχθείου ήταν η ιερότερη όλης της Ακρόπολης. Πρόκειται για ένα πολυσύνθετο μαρμάρινο κτήριο, λαμπρό δείγμα του ώριμου ιωνικού ρυθμού. Το ανατολικό τμήμα του ναού ήταν αφιερωμένο στη λατρεία της Αθηνάς Πολιάδος, της προστάτιδας θεάς της πόλεως, ενώ το δυτικό ήταν αφιερωμένο στον Ποσειδώνα-Ερεχθέα, από όπου και το όνομα του ναού, στον τοπικό ήρωα Βούτη, στον Ήφαιστο και σε άλλους θεούς και ήρωες. Πρόκειται λοιπόν για έναν πολλαπλό ναό, όπου συστεγάστηκαν παλαιότερες και νεότερες λατρείες και όπου φυλάσσονταν τα Ιερά Μαρτύρια, τα ίχνη της τρίαινας του Ποσειδώνος και η ελιά, το δώρο της Αθηνάς στην πόλη της Αθήνας.

 

Το κτήριο είχε δύο προστάσεις (προστεγάσματα). Η οροφή της βόρειας πρόστασης στηριζόταν σε έξι ιωνικούς κίονες και κάτω από το δάπεδό της οι Αθηναίοι έδειχναν το σημάδι με το οποίο ο Δίας σκότωσε τον μυθικό βασιλιά Ερεχθέα. Η νότια πρόσταση είναι η περισσότερο γνωστή. Αντί για κίονες, έξι αγάλματα κορών, οι Καρυάτιδες, στήριζαν την οροφή. Κάτω από την πρόσταση βρισκόταν ο τάφος του άλλου μυθικού βασιλιά της Αθήνας, του Κέκροπα. Τα αγάλματα, σε οικοδομική επιγραφή του Ερεχθείου ονομάζονται απλώς Κόρες, ενώ η ονομασία Καρυάτιδες δόθηκε σε μεταγενέστερα χρόνια. Η δεύτερη από δυτικά Κόρη αφαιρέθηκε από τον Λόρδο Έλγιν το 1801 και σήμερα βρίσκεται στο Βρετανικό Μουσείο.

 

Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)

  

Για τις Καρυάτιδες έχουν δοθεί πολλές ερμηνείες. Η πειστικότερη υποστηρίζει ότι αποτελούσαν το υπέργειο μνημείο του τάφου του Κέκροπα και ότι ήταν οι χοηφόροι που απέδιδαν τιμές στον ένδοξο νεκρό. Το κυρίως οικοδόμημα και τη βόρεια πρόσταση του Ερεχθείου περιέτρεχε μια συνεχής ιωνική ζωφόρος διακοσμημένη με μορφές θεών, ηρώων και θνητών σε σκηνές που συνδέονταν με τις πανάρχαιες λατρείες του Ερεχθείου. Οι μορφές ήταν ξεχωριστά δουλεμένες σε παριανό μάρμαρο και προσαρμοσμένες σε πλάκες από γκρίζο ελευσινιακό λίθο.

 

Η αναστήλωση του Ερεχθείου αποτελεί το πρώτο ολοκληρωμένο αναστηλωτικό πρόγραμμα που εκπονήθηκε υπό την επιστημονική ευθύνη της ΕΣΜΑ. Η επέμβαση, που αποσκοπούσε στην άρση των αστοχιών των παλαιότερων αναστηλωτικών επεμβάσεων, πραγματοποιήθηκε μεταξύ των ετών 1979 και 1987, από τον αείμνηστο αρχιτέκτονα Α. Παπανικολάου και τον πολιτικό μηχανικό Κ. Ζάμπα.

 

Αφετηρία της επέμβασης αποτέλεσε η μεταφορά των Καρυατίδων στο Μουσείο Ακροπόλεως, προκειμένου να προστατευθούν από την ατμοσφαιρική ρύπανση. Εν συνεχεία, αποσυναρμολογήθηκαν εκτενή τμήματα του μνημείου και, συγκεκριμένα, οι περιοχές που είχαν αναστηλωθεί στο παρελθόν (βόρειος και νότιος τοίχος έως τη στάθμη των ορθοστατών, δυτικός τοίχος έως τη στάθμη της βάσης των ημικιόνων, οροφές βόρειας και νότιας πρόστασης). Ο συνολικός αριθμός των μελών που αποσυναρμολογήθηκαν ανέρχεται στα 720.

 

Οι φωτογραφίες προέρχονται από το αρχείο της ΕΣΜΑ

 

 

Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)

 

Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)

 

Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)

 

Μεταφορά της έκτης Καρυάτιδας σε σιδηροτροχιές... Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)

 

Μεταφορά της πέμπτης Καρυάτιδας σε σιδηροτροχιές ... Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)

 

Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)

 

Φωτ.: Τζάκου, Α. (1979)

 

Η έκτη Καρυάτιδα, τοποθετημένη στο παλαιό Μουσείο της Ακρόπολης, κατά τις εργασίες αφαίρεσης του προστατευτικού υλικού που χρησιμοποιήθηκε για τη μεταφορά της... Φωτ.: Παπανικολάου, Αλέξανδρος (1979)

 

 

 

 

 

 

 

Αρχαιολογία & Ιστορία

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Μία όμορφη μικρή ξεχασμένη αυγή

Αρχαιολογία & Ιστορία Μία όμορφη μικρή ξεχασμένη αυγή

1.4.2020
Μιχάλης Σωτηρόπουλος: «Για να κατανοήσουμε καλύτερα το ’21 ως λαός χρειαζόμαστε ένα στρίψιμο της βίδας»

Αρχαιολογία & Ιστορία Μιχάλης Σωτηρόπουλος: «Για να κατανοήσουμε καλύτερα το ’21 ως λαός χρειαζόμαστε ένα στρίψιμο της βίδας»

25.3.2020
Το 1821 από την οθωμανική σκοπιά: Mια διαφωτιστική συζήτηση

Αρχαιολογία & Ιστορία Το 1821 από την οθωμανική σκοπιά: Mια διαφωτιστική συζήτηση

25.3.2020
Ένα ψηφιακό ταξίδι στην αρχαία Κόρινθο μέσα από τα αρχεία της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών

Αρχαιολογία & Ιστορία Ένα ψηφιακό ταξίδι στην αρχαία Κόρινθο μέσα από τα αρχεία της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών

25.3.2020
Από την επιδημία πανώλης επί Καποδίστρια, το 1828, στον κορωνοϊό του 2020

Αρχαιολογία & Ιστορία Από την επιδημία πανώλης επί Καποδίστρια, το 1828, στον κορωνοϊό του 2020

24.3.2020
Ανθεστήρια, η μεγάλη γιορτή της άνοιξης

Αρχαιολογία & Ιστορία Ανθεστήρια, η μεγάλη γιορτή της άνοιξης

20.3.2020
Το νόημα της χειραψίας

Αρχαιολογία & Ιστορία Το νόημα της χειραψίας

15.3.2020
Ποιος πραγματικά δολοφόνησε τον Ιουλίο Καίσαρα στις 15 Μαρτίου του 44 π.Χ.;

Αρχαιολογία & Ιστορία Ποιος πραγματικά δολοφόνησε τον Ιουλίο Καίσαρα στις 15 Μαρτίου του 44 π.Χ.;

15.3.2020
Ποιος ήταν ο Καρλ Μαρξ;

Αρχαιολογία & Ιστορία Ποιος ήταν ο Καρλ Μαρξ;

14.3.2020
 H σπάνια συλλογή από Κινέζικες πορσελάνες του Μουσείου Μπενάκη στο LIFO.gr

Αρχαιολογία & Ιστορία H σπάνια συλλογή από Κινέζικες πορσελάνες του Μουσείου Μπενάκη στο LIFO.gr

13.3.2020