Όσο πλησιάζει η άνοιξη αρχίζει να υπάρχει στη φύση αφθονία φυτών για βόσκηση από τα κοπάδια των γιδοπροβάτων. Τότε, όμως, νηστεύουμε και η κατανάλωση κρέατος απαγορεύεται, γιατί φτάνει η Σαρακοστή.
Αρχείο

Γιατί τρώμε ψητό αρνί το Πάσχα;

Ο συντονισμός της παράδοσης με τις διατροφικές συνήθειές μας

Τα γιδοπρόβατα γεννούν συνήθως τον Ιανουάριο. Αυτός είναι ο λόγος που αναφέρεται και ως «Γενάρης». Οι κτηνοτρόφοι, επειδή εκείνη την εποχή συχνά υπάρχουν χιόνια, δεν μπορούν να βγάλουν τα κοπάδια για βοσκή, οπότε τα ζώα πεινούν. Έτσι αναγκάζονται να τα σφάζουν, για να ελαττώσουν τον αριθμό τους. Δεν υπήρχαν τότε επιδοτούμενες κτηνοτροφές και βαμβακόπιτες.

 

Με την αναγκαστική μείωση του αριθμού των γιδοπροβάτων υπήρχε προσφορά κρέατος που έπρεπε να καταναλωθεί (δεν υπήρχαν και ψυγεία) και η παράδοσή μας συντονίστηκε. Του Αγίου Βλασίου (11 Φεβρουαρίου), που θεωρείται προστάτης του κοπαδιού κατά του λύκου, ετοίμαζαν στα χωριά φαγητά από κρέας γιδοπρόβατων.

 

Την ίδια περίπου εποχή ανοίγει το Τριώδιο, που διαρκεί τρεις εβδομάδες. Η δεύτερη, η Κρεατινή, είναι η μόνη εβδομάδα του χρόνου που δεν απαγορεύεται η κατανάλωση κρέατος την Τετάρτη και την Παρασκευή. Η Τσικνοπέμπτη πήρε το όνομά της από την τσίκνα που πρέπει να υπάρχει στο σπίτι με το ψήσιμο κρέατος. Η διαθεσιμότητα αυτή είναι σύντομη κι έτσι την τρίτη εβδομάδα, την Τυρινή, ο κόσμος αποκρεύει, δηλαδή σταματά να τρώει κρέας. Παράλληλα, τα χιόνια λιώνουν, η θερμοκρασία του περιβάλλοντος μεγαλώνει και τα φυτά αρχίζουν ν' αυξάνονται. Όσο πλησιάζει η άνοιξη αρχίζει να υπάρχει στη φύση αφθονία φυτών για βόσκηση από τα κοπάδια των γιδοπροβάτων. Τότε, όμως, νηστεύουμε και η κατανάλωση κρέατος απαγορεύεται, γιατί φτάνει η Σαρακοστή.

 

Μετά το τέλος Μαΐου οι βροχές στις περισσότερες περιοχές της χώρας μειώνονται και τα ποώδη φυτά, αφού ανθίσουν και κάνουν σπόρους, ξεραίνονται. Επομένως, οι διαθέσιμες για βόσκηση τροφές αρχίζουν να εκλείπουν και γίνονται ελάχιστες κατά το μακρύ, θερμό και άνυδρο καλοκαίρι. Προτού, λοιπόν, ελαχιστοποιηθούν οι τροφές, πρέπει να λιγοστέψει σημαντικά και ο αριθμός των γιδοπροβάτων.

 

Δηλαδή, η παράδοσή μας ακολουθεί απόλυτα, μια και θα ήταν μεγάλη απώλεια να σφάξουμε τα ζώα την εποχή κατά την οποία αυξάνουν σε βάρος. Κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής η επάρκεια των φυτών αξιοποιείται και από τον άνθρωπο. Το πρώτο Σάββατο της Σαρακοστής (των Αγίων Θεοδώρων) το έθιμο συνιστά χορτόπιτες και το ίδιο ισχύει των Αγίων Σαράντα (9 Μαρτίου) με τις σαραντόπιτες.

 

Μετά το τέλος Μαΐου οι βροχές στις περισσότερες περιοχές της χώρας μειώνονται και τα ποώδη φυτά, αφού ανθίσουν και κάνουν σπόρους, ξεραίνονται. Επομένως, οι διαθέσιμες για βόσκηση τροφές αρχίζουν να εκλείπουν και γίνονται ελάχιστες κατά το μακρύ, θερμό και άνυδρο καλοκαίρι. Προτού, λοιπόν, ελαχιστοποιηθούν οι τροφές, πρέπει να λιγοστέψει σημαντικά και ο αριθμός των γιδοπροβάτων.

 

Η μείωση αυτή γίνεται κυρίως το Πάσχα, που το ψήσιμο του αρνιού είναι έθιμο ολόκληρης της Ελλάδας, και συνεχίζεται ως το τέλος Μαΐου. Έτσι, του Αγίου Γεωργίου (23 Απριλίου) σε πολλά χωριά πήγαιναν ένα αρνί στην εκκλησία, το διάβαζε ο παπάς κι έπειτα το έσφαζαν και το ετοίμαζαν αμέσως για τον φούρνο. Στη γιορτή του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου (8 Μαΐου) έσφαζαν αρνιά στην εκκλησία και το ίδιο έθιμο ίσχυε Κωνσταντίνου και Ελένης (21 Μαΐου).

 

To άρθρο δημοσιεύθηκε το 2004 από τον Ν.Σ. Μάργαρη

Αρχείο

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Μια άγνωστη συνέντευξη της Μαλβίνας Κάραλη από τα πρώτα, καταργημένα blogs της LIFO

Αρχείο Μια άγνωστη συνέντευξη της Μαλβίνας Κάραλη από τα πρώτα, καταργημένα blogs της LIFO

1.1.2020
Βασίλης Ραφαηλίδης: Στην πραγματικότητα δεν υπήρξε σοβαρή αντίσταση κατά της χούντας.

Αρχείο Βασίλης Ραφαηλίδης: Στην πραγματικότητα δεν υπήρξε σοβαρή αντίσταση κατά της χούντας.

16.11.2019
28η Οκτωβρίου: Ένα υπέρλαμπρο ξέφωτο στον εθνικό μας διχασμό

Αρχείο 28η Οκτωβρίου: Ένα υπέρλαμπρο ξέφωτο στον εθνικό μας διχασμό

28.10.2019
Μπλανς, Στέλλα, Ίλια: Οι μεγάλοι ρόλοι της Μελίνας Μερκούρη, που γεννήθηκε σαν σήμερα το 1920

Αρχείο Μπλανς, Στέλλα, Ίλια: Οι μεγάλοι ρόλοι της Μελίνας Μερκούρη, που γεννήθηκε σαν σήμερα το 1920

18.10.2019
ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ: Σπάνιες εικόνες από 57 χρόνια Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

Αρχείο ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ: Σπάνιες εικόνες από 57 χρόνια Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

16.10.2019
Το τέλος του θρυλικού φωτογραφικού Studio Νικολέρη της Θεσσαλονίκης. Αυτή ήταν η ιστορία του.

Αρχείο Το τέλος του θρυλικού φωτογραφικού Studio Νικολέρη της Θεσσαλονίκης. Αυτή ήταν η ιστορία του.

14.10.2019
Γλυκερία Μπασδέκη: «Έχω ειδικευθεί στις πτώσεις. Αξέχαστα ήταν!»

Αρχείο Γλυκερία Μπασδέκη: «Έχω ειδικευθεί στις πτώσεις. Αξέχαστα ήταν!»

28.9.2019
Οι μεταφράσεις του Ζήσιμου Λορεντζάτου

Αρχείο Οι μεταφράσεις του Ζήσιμου Λορεντζάτου

6.9.2019
Η μεγάλη Ελληνίδα ποιήτρια Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ μιλά στη LIFO

Αρχείο Η μεγάλη Ελληνίδα ποιήτρια Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ μιλά στη LIFO

3.9.2019
Καταδιώκοντας τον Ομάρ Σαρίφ στις γειτονιές του Πειραιά το 1971

Αρχείο Καταδιώκοντας τον Ομάρ Σαρίφ στις γειτονιές του Πειραιά το 1971

1.9.2019
1 Σχόλια
avatar
Βεβαιως 5.4.2018 | 14:27
Το πασχα ηταν αρχικα εβραικη γιορτη, στη γλωσσα "γιντις" λεγεται Pesach, και γιορταζονταν με θυσια, σφαγη, αμνων στη μνημη της τιμωριας του Θεου στους Εγυπτιους, σφαγη ολων των αρενων προτοτοκων γιατι ειχαν κανει τους εβραιους σκλαβους τους. Συμφωνα με την εβραικη παραδοση, σημαδευαν με το αιμα του αμνου την εισοδο του σπιτιου τους για να δειξουν οτι εδω μενουν εβραιοι, να αποφυγουν με τον τροπο αυτο τυχον λαθος και σφαγη δικων τους παιδιων. Η ορθοδοξια αντικατεστησε το σημαδεμα της θυρας με αιμα με το σχηματισμο σταυρου απο τον καπνο του κεριου της αναστασης. Ειναι κατανοητο οτι τα σφαγμενα αρνια της θυσιας γινονταν γευμα, που την εποχη αυτη ηταν κυριως ψητο. Δηλαδη: τα αρνια ηταν καποτε θυσια, τωρα τα τρωμε γιατι νομιζουμε οτι ειναι χριστιανικο εθιμο, και δη ορθοδοξο. Οι περισωτεροι ομως το τρωνε γιατι τους αρεσει!