To πανηγύρι της Λαγκάδας είναι το πιο χορευτικό πανηγύρι του Αιγαίου. Φωτό: Σπύρος Στάβερης / LIFO
Ελλάδα

Χορός, γλέντι και έκσταση στα πανηγύρια του Αυγούστου

Δεν είναι μόνο η Ικαρία που τιμά αυτό το παλιό έθιμο. Είναι όλη η Ελλάδα, που κάθε Αύγουστο πίνει, χορεύει και γλεντά, όπως παλιά.

ΑΠΟ ΤΗ ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΠΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΟΦΙΑ ΙΓΝΑΤΙΔΟΥ

 

Κάρπαθος
27/07, Πανηγύρι του Αγίου Παντελεήμονα στο Όθος
Σε ένα εκκλησάκι στις Στες, με θέα στην Κάσο, διεξάγεται ένα από τα πιο φιλόξενα πανηγύρια του νησιού, το οποίο υπόσχεται πολύ φαγητό, ποτό, χορό και γλέντι. Τα γραφικά σπίτια του οικισμού ανοίγουν για τους επισκέπτες που μαζεύονται από το μεσημέρι και τους κερνούν αναψυκτικά, γλυκά, καφέδες, μεζέδες, κρασί. Οι οργανοπαίκτες του νησιού κάνουν βόλτες στα σοκάκια, με αρκετό κόσμο τριγύρω τους, και σκαρώνουν αυτοσχέδιες μαντινάδες. Το κρασί ρέει άφθονο, αφού το έθιμο της «κούπας» καλά κρατεί μέχρι και σήμερα και προκαλεί όλους ανεξαιρέτως να κατεβάσουν το ποτήρι τους πριν τελειώσει το τραγούδι.

 

Αμοργός

06/08, Πανηγύρι του Χριστού στη Χώρα
Το πανηγύρι του Χριστού θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα των Κυκλάδων. Γίνεται στην κεντρική πλατεία της Χώρας, που οι ντόπιοι ονομάζουν «Λόζα». Το φαγητό και το ποτό είναι δωρεάν, με την ψημένη ρακή και την τηγανητή αθερίνα να έχουν την τιμητική τους. Οι ντόπιοι μουσικοί συνεισφέρουν στο γλέντι με γνήσιους αιγαιοπελαγίτικους ήχους του βιολιού και του λαούτου, ενώ οι παραδοσιακοί χοροί δίνουν και παίρνουν. Το κέφι κρατάει μέχρι τις πρωινές ώρες και ενδείκνυται για after καταστάσεις.

 

Ικαρία
15/08, Πανηγύρι της Λαγκάδας
Το πιο χορευτικό πανηγύρι του Αιγαίου. Όχι άδικα, ο Τύπος παλιά το είχε αποκαλέσει «το πανηγύρι της Παναγιάς της Ρέιβερ». Το νησί φημίζεται για τα θρυλικά πανηγύρια του που ξεπερνούν εκείνη την περίοδο τα 15, με αποκορύφωμα αυτό της Λαγκάδας. Γίνεται χαμός από υποψιασμένο κόσμο με άγριες διαθέσεις για τον διονυσιακό και ιδιαίτερο ικαριώτικο χορό. Μαζεύει κυρίως νεολαία που δεν σταματά να χορεύει όπου σταθεί κι όπου βρεθεί. Φυσικά, χορός χωρίς φαγητό δεν γίνεται, οπότε οι επισκέπτες γεύονται κυρίως κατσίκι και το ξακουστό κόκκινο κρασί του νησιού, καθώς και παραδοσιακά ψαρικά.

 

To πανηγύρι στη Χώρα της Αμοργού ενδείκνυται για after καταστάσεις.

 

Νίσυρος
06-15/08, Πανηγύρι της Παναγίας Σπηλιανής
Το πιο ξακουστό πανηγύρι του νησιού και ένα από τα μεγαλύτερα σε διάρκεια, αφού κρατάει εννιά μέρες. Το Νιάμερο της Παναγιάς ξεκινά τη γιορτή της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος στις 6 Αυγούστου και κορυφώνεται τον Δεκαπενταύγουστο στο μοναστήρι της Παναγιάς της Σπηλιανής, στο Κάστρο των Ιπποτών. Το έθιμο θέλει γυναίκες να ντύνονται στα μαύρα, να νηστεύουν και να προσεύχονται αυστηρά για εννέα μέρες, καθώς και να φροντίζουν για την καθαριότητα της μονής. Οι εννιαμερίτισσες είναι υπεύθυνες και για τα κόλλυβα κατά τη διάρκεια της μεταφοράς της εικόνας. Όταν φτάσει η εικόνα στην πλατεία του χωριού, οι εννιαμερίτισσες κάνουν στην άκρη, μια και η νηστεία δίνει τη θέση της σε ατελείωτους χορούς, τραγούδια και οινοποσία.

 

Αστυπάλαια
14-16/08, Πανηγύρι στην Παναγιά την Πορταΐτισσα
Η Πορταΐτισσα γιορτάζει τον Δεκαπενταύγουστο με ένα εκκεντρικό πανηγύρι που διαρκεί 3 ημέρες. Η εκκλησία βρίσκεται στο κέντρο του νησιού και χτίστηκε το 1762. Είναι το μεγαλύτερο πανηγύρι του νησιού. Ανήμερα, έξω από την εκκλησία μαγειρεύουν «λαμπριανό», δηλαδή αρνί γεμιστό, και κατά τη διάρκεια του μαγειρέματος οι επισκέπτες πρέπει να περάσουν από διάφορες δοκιμασίες, τα λεγόμενα «κουκάνια», που είναι το γιαουρτοτάισμα (να ταΐσουν γιαούρτι στα «τυφλά» ο ένας τον άλλον με δεμένα τα μάτια) και ο «πετεινός» (ένας αγώνας στον οποίο πρέπει να περπατήσεις πάνω σε μια ξύλινη κολόνα αλειμμένη με γράσο για να φτάσεις στην άκρη, όπου βρίσκεται δεμένος ένας ψεύτικος πετεινός).

 

Κεφαλονιά
15/08, Πανηγύρι της Παναγιάς της Λαγκουβάρδας στον Μαρκόπουλο
Ένα από τα πιο ιδιαίτερα και ξακουστά φαινόμενα συμβαίνει στην Κεφαλονιά κατά τη διάρκεια των εορτασμών του Δεκαπενταύγουστου και αξίζει τον κόπο κάποιος να το δει. Μικρά φιδάκια με το σημάδι του σταυρού στο κεφάλι πλημμυρίζουν την εκκλησία από τις αρχές του μήνα. Δεν δαγκώνουν και φημολογείται ότι φέρνουν καλή τύχη. Ο θρύλος φέρνει λίγο από «Πειρατές της Καραϊβικής», μια και λέει ότι ήταν πρώην μοναχές που παρακάλεσαν την Παναγιά να τις γλιτώσει από τα χέρια πειρατών. Τώρα, γιατί τις μεταμόρφωσε σε φίδια, κανείς δεν ξέρει...

 

Σέριφος
15/08, Πανηγύρι Ξυλοπαναγιάς στην Παναγιά
Το πανηγύρι φιλοξενείται στην αρχαιότερη εκκλησία του νησιού που βρίσκεται στο εσωτερικό τμήμα της Σερίφου, στην περιοχή Παναγιά. Έχει πάρει το όνομα της Ξυλοπαναγιάς, λόγω ενός παλιού εθίμου που γινόταν κατά τη διάρκεια του Δεκαπενταύγουσου. Σύμφωνα με αυτό, όποιο ανύπαντρο ζευγάρι ξεκινούσε πρώτο τον χορό κάτω από την ελιά της εκκλησίας, θα έκανε τον γάμο του μέσα στον χρόνο, και επειδή οι υποψήφιοι ήταν αρκετοί, έπεφτε αρκετό ξύλο και καβγάδες ανάμεσα στους μελλοντικούς γαμπρούς για το ποιος θα πάρει την πρωτιά.

 

 

Λέσβος
15/08, Πανηγύρι της Παναγίας στην Αγιάσο
Για να φτάσουν στην Παναγιά της Αγιάσου, οι πιστοί συνήθως ξεκινούν με τα πόδια από τη Χώρα της Μυτιλήνης και διανυκτερεύουν στην αυλή της εκκλησίας, αφού έχουν περπατήσει γύρω στα 25 χιλιόμετρα. Η Αγιάσος έχει πάρει το όνομά της από τη φράση «Αγία Σιών» που βρίσκεται στην περιγραφή της περίφημης εικόνας που περιφέρεται κατά τη διάρκεια της γιορτής γύρω από τον ναό της Παναγίας. Μετά την περιφορά, η πλατεία του οικισμού είναι το ιδανικό μέρος μάζωξης για άφθονο φαγητό και ποτό αλλά και χάζι και χορό, αφού κατακλύζεται από παραδοσιακές ορχήστρες και πλανόδιους πωλητές.

 

Θάσος
15/08, Πανηγύρι της Παναγιάς της Θάσου
Γνωστό και ως «το Πάσχα του καλοκαιριού», ο Δεκαπενταύγουστος στη Θάσο ξέρει από καλό γλέντι και καλό φαΐ. Το πανηγύρι γίνεται στο χωριό Παναγία, που έχει πάρει το όνομά του από τη Μεγαλόχαρη. Γίνεται και εκεί μεταφορά της εικόνας, με την μπάντα του δήμου να δίνει μια πιο επίσημη χροιά, αλλά τα βλέμματα και τα στομάχια όλων όσοι παρευρίσκονται στρέφονται προς το τραπέζι και το μεγάλο γεύμα που ακολουθεί, με πατάτες, ρύζι, μοσχάρι, στιφάδο και κρασί.

 

Πάρος
15/08, Πανηγύρι της Παναγίας της Εκατονταπυλιανής ή Καταπολιανής
Συναντάμε στην Παροικιά της Πάρου έναν από τους πιο γνωστούς νησιώτικους θρύλους, τον ναό με τις 100 πόρτες που μόνο 99 είναι γνωστές και η 100ή είναι κλειστή και κρυμμένη και θα ανοίξει όταν οι Έλληνες πάρουν την Πόλη. Αφού γίνεται επιτάφιος τον Δεκαπενταύγουστο, το γλέντι και οι παραδοσιακοί χοροί ξεκινούν υπό τους ήχους της παραδοσιακής τσαμπούνας, του λαούτου και του βιολιού, χωρίς να λείπουν οι πλούσιοι μεζέδες, η σούμα και το κρασί.

Ελλάδα