Να τι θα είχε συμβεί, σύμφωνα με τον Μάνο Χατζιδάκι, αν είχαμε πει ΝΑΙ αντί για ΟΧΙ

Ένα αιχμηρό και πάντα επίκαιρο σχόλιο του Χατζιδάκι για την 28η Οκτωβρίου και τη δόξα που μόνοι μας χαρίσαμε στους εαυτούς μας

«Πιστεύαμε στο τέλος σαν τον Καραγκιόζη πως εμείς σκοτώσαμε τον καταραμένο όφι. Μεθύσαμε από δόξα που μόνοι μας χαρίσαμε στους εαυτούς μας...»

 

Πάντα αιρετικός και πάντα μπροστά απ' την εποχή του, ο Μάνος Χατζιδάκις δε συμμεριζόταν την θριαμβευτική διάθεση των συμπολιτών του αναφορικά με τον πόλεμο του '40. 

 

Τα λόγια του ραδιοφωνικού σχολίου του ηχούν πιο επίκαιρα από ποτέ. 

 

 

«Γιατί είπε το «Όχι» ο Μεταξάς αφού θαύμαζε τον άξονα και κυβερνούσε με τον τρόπο του χιτλερικού εθνικοσοσιαλισμού; Αυτά είναι λίγο πολύ γνωστά, οι πιέσεις, οι Άγγλοι, τα ανάκτορα κλπ. Μπορεί κανείς να αναρωτηθεί: Και αν λέγαμε ναι; Πάλι στα ίδια θα ήμασταν. Ένα δυο χρόνια υπό συμμαχική επιστασία – μήπως δεν ήμασταν πέντε και δέκα χρόνια κάτω από αυτούς; – και ύστερα μέσα στη συμμαχία και τέλος στην ευρωπαϊκή κοινότητα.

Άσε και εκείνη την μεταπολεμική ψευδαίσθηση που μας την καλλιεργούσαν και οι πρώτες μεταπολεμικές κυβερνήσεις ότι ήμασταν και οι πρωταγωνιστές του πολέμου, οι περιούσιοι των συμμάχων. Πιστεύαμε στο τέλος σαν τον Καραγκιόζη πως εμείς σκοτώσαμε τον καταραμένο όφι. Μεθύσαμε από δόξα που μόνοι μας χαρίσαμε στους εαυτούς μας. Για άλλη μια φορά νίκησαν οι Χίτες, οι κουτσαβάκιδες, οι ταγματασφαλίτες, οι βασανιστές και οι μέλλοντες Μιχαλόπουλοι και οι Κουρήδες. Αυτή είναι η 28η Οκτωβρίου».

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

11 τρίβια απ' το πρώτο (πρώτο!) τεύχος της LifO

Mικροπράγματα 11 τρίβια απ' το πρώτο (πρώτο!) τεύχος της LifO

23.11.2019
Πώς κατάφερε η RuPaul να γίνει μία απ' τις πιο επιδραστικές σούπερ-σταρ της δεκαετίας του '10

Mικροπράγματα Πώς κατάφερε η RuPaul να γίνει μία απ' τις πιο επιδραστικές σούπερ-σταρ της δεκαετίας του '10

17.11.2019
Τα 13 πιο συνηθισμένα προβλήματα μεταξύ φίλων

Mικροπράγματα Τα 13 πιο συνηθισμένα προβλήματα μεταξύ φίλων

28.10.2019
6 ξεχωριστοί Δημήτρηδες της Ελλάδας

Mικροπράγματα 6 ξεχωριστοί Δημήτρηδες της Ελλάδας

26.10.2019
Το τέλος του θρυλικού φωτογραφικού Studio Νικολέρη της Θεσσαλονίκης. Αυτή ήταν η ιστορία του.

Mικροπράγματα Το τέλος του θρυλικού φωτογραφικού Studio Νικολέρη της Θεσσαλονίκης. Αυτή ήταν η ιστορία του.

14.10.2019
Παγκόσμια Ημέρα Σκύλου: 20 λόγοι που αγαπάμε τους σκύλους

Mικροπράγματα Παγκόσμια Ημέρα Σκύλου: 20 λόγοι που αγαπάμε τους σκύλους

27.8.2019
ΚΟΥΙΖ: Το είπε η Βίβλος ή το Κοράνι;

Mικροπράγματα ΚΟΥΙΖ: Το είπε η Βίβλος ή το Κοράνι;

20.8.2019
Η σύντομη και απλή ιστορία της υπέροχης Ειρήνης που ζει μόνη στην Κίναρο

Mικροπράγματα Η σύντομη και απλή ιστορία της υπέροχης Ειρήνης που ζει μόνη στην Κίναρο

30.7.2019
«Ξινός, ευαίσθητος, αμυντικός, κλειστός, περίεργος» | O Αντίνοος Αλμπάνης απαντά στο Ερωτηματολόγιο του Προυστ

Mικροπράγματα «Ξινός, ευαίσθητος, αμυντικός, κλειστός, περίεργος» | O Αντίνοος Αλμπάνης απαντά στο Ερωτηματολόγιο του Προυστ

12.7.2019
20 απ' τις πιο παράξενες, ρετροφουτουριστικές στάσεις λεωφορείων της Σοβιετικής Ένωσης

Mικροπράγματα 20 απ' τις πιο παράξενες, ρετροφουτουριστικές στάσεις λεωφορείων της Σοβιετικής Ένωσης

10.7.2019
17 Σχόλια
avatar
Άρης Κωνσταντινίδης 28.10.2016 | 15:33
Οι περισσότεροι έλληνες επιμένουν πάντα να ξεχνούν(αν το έμαθαν και ποτέ τους) ότι ηρωικός Μεταξάς ήταν ένας γελοιος δικτάτορας! Ένας άνθρωπος που πίστευε στον φασισμό και τομ ολοκληρωτισμό. Αυτός είπε το "ηρωικό Όχι", ένας δικτάτορας!

Ξέρω, πολλοί έπεσαν από τα σύννεφα πάλι....
Πειραγμένος 28.10.2016 | 16:07
Το κακό στην όλη υπόθεση είναι οτι αυτά ακούγονταν πριν 30 χρόνια... Σήμερα δυστυχώς δεν υπάρχουν τέτοιες φωνές... Ή ακόμα και αν υπάρχουν, δεν ακούγονται, παρ' όλη την ευκολία της επικοινωνίας των ημερών μας!
Αθάνατε Μάνο, σ' ευχαριστώ για όλα!
40churches 28.10.2016 | 17:38
Αθανατε Μανο! Ποσο επικαιρος διαχρονικα ειναι ο λογος σου, ποσο μας λειπεις!
Θεμος 28.10.2016 | 19:53
Δεν ηξερα οτι ειχε τοποθετηθει ετσι. Κι εγω εχω κανει τους υπολογισμους μου. Ο Σταλιν παλι θα κραταγε, ο Χιτλερ παλι θα εχανε και εμεις θα ειχαμε αποφυγει την πεινα, τον εμφυλιο, τις εξοριες, τις εθνοκαθαρσεις, τον διχασμο, και τον χαμο των Ελληνοεβραιων. Ενα εκατομμυριο ψυχες, ισως.
Ashton Heston III 29.10.2016 | 02:25
και τον χαμο των Ελληνοεβραιων. Πηγή: www.lifo.gr

Αυτούς δεν τους γλύτωνε κανείς. Αν μάλιστα είχαμε συνεργαστεί με τον Άξονα (λέγοντας το Ναι) ίσως να τους είχαμε βάλει κι εμείς οι ίδιοι στα τρένα, όπως έγινε σε όλα τα Βαλκάνια. Εκτός και αν πιστεύεις το παραμύθι πως οι Έλληνες αγαπούσαμε τους Εβραίους.

Νομίζω ότι ο Χατζιδάκις είναι ηθελημένα προβοκάτορας. Η ουσία είναι η δεύτερη παράγραφος ("μεταπολεμική ψευδαίσθηση" "Χίτες", κλπ "Μιχαλόπουλοι, Κουρήδες").

Οι Ιταλοί ειδικά ήταν ιδιαιτέρως μισητοί στην Ελλάδα, πολύ πριν την Έλλη, λόγω του ρόλου τους στην Μικρασιατική Καταστροφή, καθώς και λόγω άλλων συμβάντων, όπως η εισβολή και κατοχή της Κέρκυρας αμέσως μετά (το 1923). Δεν θα ήταν έτσι απλό να λέγαμε το "Ναι", ενδεχομένως να διχαζόμασταν ακόμα χειρότερα, όπως συνέβη σε άλλες χώρες-Κουίσλιγκ.

Η αλήθεια είναι πως η χώρα έβραζε από πολλές απόψεις μετά την Μικρασιατική Καταστροφή (που είχε συμβεί μόλις 18 χρόνια πριν) και το άδοξο και τραγικό τέλος της Μεγαλής Ιδέας, και οι Ιταλοί αποδείχθηκαν ένας ιδανικός εχθρός να κατατροπώσουμε και να αισθανθούμε ενωμένοι για πρώτη φορά μετά τον Διχασμό του 1916. (Αφήστε δε το αμοιβαίο μίσος των παλαιελλαδιτών και προσφύγων, που στην συνέχεια έπαιξε τον ρόλο του στα Δεκεμβριανά και συνεπώς στον Εμφύλιο--που κατά την γνώμη μου δεν θα γλιτώναμε, είτε με το "Ναι" είτε με το "Όχι").

Δυστυχώς πριν προλάβουμε να χαρούμε την νίκη--και κυρίως την αίσθηση ότι είμαστε ξανά ενωμένοι--ήρθαν οι Γερμανοί. Η δε πείνα οδήγησε στα Δεκεμβριανά και τον Εμφύλιο.

Συνιστώ σε όλους το Ημερολόγιο του Θεοτοκά (Εστία), το οποίο εξηγεί κατά τη γνώμη μου θαυμάσια το zeitgeist στην Αθήνα κατά τα έτη 1938-1941, καθώς και αργότερα στην Κατοχή και στα Δεκεμβριανά. Ειδικά η αμηχανία που ένιωθαν ενώ περιμένανε τους Γερμανούς, ενώ είχαν νικήσει τους Ιταλούς, τον ώθησε να γράψει την Ιερά Οδό (Α' Μέρος του Ασθενείς και Οδοιπόροι--όπου μιλάει για τα Δεκεμβριανά και *spoiler* την Ελένη Παπαδάκη). Εξαιρετικά βιβλία όλα αυτά, χρήσιμα στους μπερδεμένους (πολιτικά) νέους.
Θεμος 30.10.2016 | 02:04
Με την Ελλαδα υπο Ιταλικη κατοχη, δεν θα ειχαν ερθει οι Εγγλεζοι, οποτε δεν θα ειχε ερθει και η Βερμαχτ. Ο λογος που κατεβηκαν μεχρι την Ελλαδα ηταν να αποκλεισουν το ενδεχομενο να την κανουν βαση επιχειρησεων οι Εγγλεζοι (απειλουσαν τις πετρελαιοπηγες της Ρουμανιας). Εχουμε λοιπον Ιταλικη κατοχη μεχρι τον Σεπτεμβριο του 1943. Στην Κροατια, το 1942, ο Ιταλος στρατιωτικος διοικητης δεν παραδιδει Εβραιους στους Ναζι. Στην Γαλλια, στην Λυων, το ιδιο. Το Σεπτεμβριο του 1943 συνθηκολογει η Ιταλια. Οι Ναζι αρχισαν τις εκκαθαρισεις στην Σαλονικη τον Μαρτιο του 1943. Χωρις Γερμανικα στρατευματα, δεν νομιζω οτι θα ειχαν γινει.

Επισης, χωρις τις Γερμανικες επιταξεις μπορει να ειχαμε γλυτωσει τον Εγγλεζικο αποκλεισμο και την πεινα του '41. Τοτε δεν ειναι σιγουρο οτι θα ειχε εμφανιστει το ΕΑΜ με την δυναμικη που αποκτησε. Και χωρις το μεγαλο ΕΑΜ και τον ΕΛΑΣ (ισως στο ενα τεταρτο αυτων που ξερουμε) δεν θα γινοταν λογος για εμφυλιο πολεμο.
Ashton Heston III 31.10.2016 | 03:37
Θέμο, οι Άγγλοι αποκλείεται κατά την γνώμη μου να άφηναν την Ελλάδα να επιτρέψει στους Ιταλούς ασφαλή διέλευση και Κατοχή. Θα έριχναν τον Μεταξά--ας μην ξεχνάμε πως ο Γεώργιος ο Β' ήταν Αγγλόφιλος, και είχε ζήσει μέρος του Μεσοπολέμου στο Λονδίνο. Θα γινόταν κίνημα στον στρατό, όπως έγινε στην Γιουγκοσλαβία, όταν η κυβέρνηση Τσέτκοβιτς υπέγραψε να γίνει μέλος του Άξονα. Την επόμενη ημέρα έγινε πραξικόπημα οργανωμένο από τους Άγγλους.

Η Ελλάδα ποτέ δεν υπήρξε σύμμαχος της Γερμανίας, οι Γερμανοί ήταν μισητοί στο στράτευμα λόγω Α' Παγκοσμίου και υποστήριξης στους Οθωμανούς και στον Κεμάλ, και οι Ιταλοί πολύ αντιπαθείς. Οπότε αποκλείεται ο στρατός να άφηνε το θέμα έτσι.

Ενδεχομένως, όταν θα γινόταν αυτό, οι Ιταλοί να είχαν ήδη προχωρήσει σε ελληνικό έδαφος, και το θέατρο επιχειρήσεων να μην ήταν στην Αλβανία, αλλά πιό νότια στην Ελλάδα, με ό,τι καταστροφές αυτό συνεπάγεται...

Επιπλέον μου δίνεις την εντύπωση από τα γραφόμενά σου πως πιστεύεις πως οι Ιταλοί μπορούσαν να καταλάβουν την Ελλάδα αστραπιαία, όπως οι Γερμανοί--κάτι που αποκλείεται. Θα γινόταν πόλεμος με τους Ιταλούς μέσα στην Ελλάδα. Οπότε και οι Άγγλοι θα έρχονταν και οι Γερμανοί.

Όσον αφορά τους Εβραίους, οι περισσσότεροι όπως ξέρεις βρίσκονταν στην Θεσσαλονίκη, την οποία σχεδόν σίγουρα θα μοιράζονταν οι Ιταλοί με τους Βουλγάρους. Ήταν πάγιος στόχος της Βουλγαρίας, ως γνωστόν, και μέρος των απαιτήσεών της για να γίνει μέλος του Άξονα. Οι Βούλγαροι δεν έτρεφαν τα ίδια συναισθήματα για τους Εβραίους με τους Ιταλούς.

Τέλος η πείνα δεν οφείλεται μόνο στις επιτάξεις των Γερμανών και στον ναυτικό αποκλεισμό των Άγγλων, αλλα και σε εγγενή προβλήματα της ελληνικής οικονομίας και τροφοδοσίας των αστικών κέντρων στον Μεσοπόλεμο (ο Μαζάουερ τα περιγράφει, και δεν θέλω να επεκταθώ).

Κατά την γνώμη μου, αν είχε πει ο Μεταξάς "Ναι", και κατοχή θα είχαμε (Γερμανική, Ιταλική, Βουλγαρική) και ενδεχομένων οι μάχες να είχαν γίνει σε ελληνικό έδαφος και να είχαν διαρκέσει και περισσότερο. Τα αποτελέσματα θα ήταν ίδια και χειρότερα.
Ashton Heston III 31.10.2016 | 03:56
*κυβέρνηση Τσβέτκοβιτς

(Σημ. Η οποία επίσης είχε εγείρει αξιώσεις στη Θεσσαλονίκη, για να γίνει μέλος του Άξονα).
avatar
Ανώνυμος/η 29.10.2016 | 11:19
Μπορώ να ακούσω κ σε ένα βαθμό να καταλάβω το σχόλιο του Χατζηδάκι γιατί ήταν ένας διανοούμενος που συμμετείχε στην αντίσταση κι αργότερα βασανίστηκε απ τους Χίτες. Το δικό σου σχόλιο όμως είναι εξοργιστικό. Έδωσαν κι οι άλλοι σχολιαστές τις διαστάσεις των όσων επιπόλαιων λες. Να προσθέσω μόνο πως όταν επιρρίπτουμε ευθύνες έστω έμμεσα σε όσους αντιστάθηκαν για ηθική αυτουργία στον εμφύλιο και στους θανάτους το μόνο που κάνουμε είναι να αθωώνουμε τους κατακτητές.Είναι δίχως προηγούμένο ασέβεια και προς τα θύματα και σε όσους πολέμησαν, πείνασαν αλλά δεν υπέκυψαν για ένα πιάτο φαί.
Ashton Heston III 29.10.2016 | 19:44
Οι Χίτες του είχαν σπάσει τα μπροστινά δόντια (χτυπώντας τον με υποκοπανο όπλου, αν δεν κάνω λάθος) και γι αυτό δεν χαμογελά καθόλου στις φωτογραφίες μέχρι την δεκαετία του εξήντα, όπου με τα χρήματα του Όσκαρ διόρθωσε τα σπασμένα δόντια.
avatar
Ανώνυμος/η 30.10.2016 | 02:11
0 δολάρια κόστιζε το φτιάξιμο των δοντιών;
Ashton Heston III 31.10.2016 | 02:10
ΟΚ, με τα λεφτά που έβγαλε όταν πήγε στην Αμερική. Είναι γνωστή ιστορία, πάντως.

Σύμφωνα με τον Θεοδωράκη, του σπάσανε τα δόντια οι διαβόητοι "Σούρληδες".

"...Ο Μίκης Θεοδωράκης θυμάται τη φιλία του με τον Μάνο Χατζιδάκι, στα 1945:

Συχνά γυρίζαμε μαζί στην Αθήνα. Το λεωφορείο, αυτή την ώρα, ήταν άδειο. Καθόμαστε στο πίσω κάθισμα και διηγιόταν ο ένας στον άλλον την τελευταία του μουσική σύνθεση. Με τη φαντασία μας μεταχειριζόμαστε μεγάλες ορχήστρες. «Το θέμα το παίρνουν έξι τρομπόνια», έλεγε αίφνης για κάποια φανταστική σύνθεση που ονειρευόταν εκείνο τον καιρό. «Και ξαφνικά επεμβαίνουν τρεις άρπες…» και ούτω καθεξής. Μετά το «Καλοκαίρι θα θερίσουμε», άρχισε να δουλεύει στο θέατρο. Του άρεσε τόσο πολύ, που μια φορά, στο Περοκέ, τον είδα να παίζει σαν κομπάρσος και να τρέχει στη σκηνή. Ακολούθησε τους «Ενωμένους Καλλιτέχνες» στην τουρνέ τους στην επαρχία. Στη Λάρισα, ένα μεσημέρι, μπήκαν οι σούρληδες στο θέατρο για να δείρουν τους κομμουνιστές καλλιτέχνες. Δε βρήκαν όμως παρά μόνο το Μάνο, που έπαιζε μόνος το πιάνο του. Έφαγε και το μερίδιο των άλλων και του σπάσανε και τα δόντια.

ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ «ΟΙ ΔΡΟΜΟΙ ΤΟΥ ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΥ» ..."
Ashton Heston III 31.10.2016 | 02:44
όσο για τα περί υποκόπανου, αυτό ήταν μάλλον κάτι που φαντάστηκα.
Ashton Heston III 31.10.2016 | 03:38
"...μόνος ο Μάνος, έπαιζε μόνος το πιάνο του"
ecotromos 28.10.2016 | 23:45
Επίσης τα Δωδεκάνησα θα έμεναν στους Ιταλούς, Επτάνησα θα τα έπαιρναν οι Ιταλοί και αυτά αφού το είχαν γυρίσει με τους συμμάχους, καμιά Κρήτη θα ανήκε στην Αγγλία, και η Θράκη στην Τουρκία που ήταν ουδέτερη.
Επίσης στη Θεσσαλονίκη που είχε πολλούς Εβραίους θα είχαμε ανοίξει κάνα δυο φούρνους ταχείας καύσης και θα είχαν βρει δουλειά τόσοι συμπατριώτες μας, επίσης θα είχαμε ξεφορτωθεί όλα τα ΑΜΕΑ για λόγους ευγονίας, επίσης θα νοιώθαμε όλοι υπερήφανοι που υπηρετήσαμε με καμάρι το ναζισμό και άλλα πολλά,κλπ κλπ και πάει λέγοντας ...
avatar
tktk 30.10.2016 | 19:09
Οι απαντήσεις δεν είναι εύκολες. Εχω την αισθηση όμως ότι είμαστε απ τους μεγάλους χαμένους. Οι Βέλγοι, Ολλανδοί, Δανοί, Νορβηγοί που στην ουσία δεν αντισταθηκαν, την εβγαλαν σχετικά καλά. Το ίδιο και οι φασιστικές Ισπανία και Πορτογαλια που έμειναν ουδέτερες. Εμείς γιατί πέσαμε έτσι στη φωτιά;
avatar
Tommy Wiseau 29.10.2016 | 01:36
https://www.youtube.com/watch?v=ByL6ZWc-nB8

Τόσο διορατικός ....