Από τις εκλογές της ερχόμενης Κυριακής οι ευρωπαϊκές είναι, λογικά, οι πιο σημαντικές. Και ας κάνουν τον λιγότερο θόρυβο.

Μιλώντας, αλλά όχι «καθοδηγώντας: Αρθρογραφία παραμονές εκλογών

Πήρε θέση ο τάδε; Ποιον ψηφίζει η δείνα; Γιατί δεν μίλησε καθαρά ο άλλος;

Την τελευταία εβδομάδα πριν από τις εκλογές τα κείμενα σε εφημερίδες και περιοδικά είναι υπονομευμένα. Μέσα στην παραζάλη και στην κορύφωση της καμπάνιας γίνονται βορά της περιέργειας ή θύματα της αδιαφορίας. Πήρε θέση ο τάδε; Ποιον ψηφίζει η δείνα; Γιατί δεν μίλησε καθαρά ο άλλος; Λες και γράφοντας μήνες και χρόνια δεν καταλαβαίνει ο αναγνώστης πού «κινείται» ο καθένας μας, πώς πολιτεύεται στον δημόσιο χώρο και με ποιες ιδέες. Αν, φυσικά, έχει πολιτικές ιδέες, διότι δεν υποχρεώνονται όλοι οι γραφιάδες να είναι πολιτικοί συντάκτες ούτε αυτοί οι τελευταίοι να λειτουργούν ως κομματικές φωνές.


Δεν θεωρώ λάθος το να δηλώνει κάποιος την εκλογική του προτίμηση. Από την άλλη, όμως, έχω παρατηρήσει αυτά τα χρόνια μια αλλαγή ρόλων. Πολλοί πανεπιστημιακοί δάσκαλοι έγιναν περισσότερο κομματικοί και λιγότερο δάσκαλοι. Δημοσιογράφοι έγιναν μεταφορείς γραμμών και άφησαν στην άκρη τις ενοχλητικές ερωτήσεις για τα είδωλά τους. Νεότεροι ερευνητές, που θα μπορούσαν να παράγουν γνώση ανεξίθρησκα, στοιχήθηκαν σε στενές πολιτικές πρωτοβουλίες.

 

Υπάρχει μια παράδοση μαχητικής στράτευσης, η κομμουνιστική, που θεωρεί τίτλο τιμής αυτήν τη «δέσμευση». Σε αυτή την παράδοση η αναζήτηση της αλήθειας και της περιγραφής των πραγμάτων υποτάσσεται στην ανώτερη σκοπιμότητα της επανάστασης και της δικής της λογικής. Καλώς! Μπορεί κανείς να διαφωνήσει πλήρως με αυτή την άποψη, αλλά έχει μια δική της συλλογιστική. Δεν είναι, όμως, απαραίτητο να προσκυνούμε αυτήν τη λογική και οι άλλοι. Μπορεί να πιστεύουμε και σε άλλους θεούς: στην αυτονομία της κριτικής φωνής, στο δικαίωμα της έρευνας, στον σεβασμό στον αναγνώστη που ίσως δεν θέλει από εμάς να του πούμε «τι να κάνει».

 

Σε αυτή την παράδοση η αναζήτηση της αλήθειας και της περιγραφής των πραγμάτων υποτάσσεται στην ανώτερη σκοπιμότητα της επανάστασης και της δικής της λογικής. Καλώς! Μπορεί κανείς να διαφωνήσει πλήρως με αυτή την άποψη, αλλά έχει μια δική της συλλογιστική.


Υπάρχουν, φυσικά, και οι ακροατές, οι αναγνώστες, οι φίλοι, που ζητούν καθοδήγηση στο χάος. Στους καθηγητές στα πανεπιστήμια ασκείται, συχνά, μεγάλη πίεση για να πολιτευτούν, είτε άμεσα είτε έμμεσα. Όταν, καλή ώρα, γράφουν και κείμενα ιδεών ή λογοτεχνία, η πίεση γίνεται εντονότερη. Δεν θεωρώ σφάλμα ούτε επικρίνω όσους και όσες περνούν τη γραμμή και πολιτεύονται. Ας μην μπερδεύονται, όμως, οι ρόλοι. Ας μην καταργείται η αυτονομία της κρίσης και το δικαίωμα στα ερωτήματα.

 

Από τις εκλογές της ερχόμενης Κυριακής οι ευρωπαϊκές είναι, λογικά, οι πιο σημαντικές. Και ας κάνουν τον λιγότερο θόρυβο. Πολλά σημαντικά πράγματα στη ζωή μας περνούν έτσι, χωρίς τη συνείδηση της σημασίας τους. Αφού, λοιπόν, δεν θα αναφερθώ στην ψήφο, μπορώ να σταθώ στα κεντρικά θέματα αυτών των εκλογών.

 

Έτσι όπως συγκλίνουν οι διάφορες κρίσεις στην Ευρώπη, αυτές οι εκλογές κρίνουν το αν θα προχωρήσει το εγχείρημα ή αν θα επιταχυνθεί ο αποσυντονισμός και η παρακμή του. Παρ' ότι υπάρχει μια άποψη που εξισώνει Μακρόν και Λεπέν, που θεωρεί, ας πούμε, τη φιλελεύθερη δημοκρατία (με τα προβλήματα και τις φοβερές ατέλειές της) σχεδόν άλλη όψη του φασισμού και του ρατσισμού, έχει μεγάλη σημασία το αν θα ενισχυθεί ο ένας ή ο άλλος δρόμος. Έχει σημασία αν θα δυναμώσουν ή θα ξεφουσκώσουν κάπως οι δυνάμεις του εθνικιστικού λαϊκισμού και της δημαγωγίας. Και ποιοι ακριβώς μπορεί να συμβάλουν στην ανάσχεσή τους.


Στη χώρα μας δεν έχει υπάρξει σοβαρή συζήτηση γι' αυτό. Εδώ κυριαρχούν απλώς κάτι αντινεοφιλελεύθερες γενικότητες, είτε η έμφαση στη μάχη κατά του λαϊκισμού. Πολλά μέσα, εκτός εξαιρέσεων, παρουσιάζουν τα ευρωπαϊκά ως μάχη μιας νεοφιλελεύθερης δεξιάς και μιας κοινωνικής αριστεράς, ενώ, αν σταθεί κανείς στις περισσότερες χώρες, αυτή η φωτογραφία δεν λέει πολλά. Διότι, από τη στιγμή που υπάρχει μια νέα δυναμική στα δεξιά, που μπορεί να κινείται και κατά του «νεοφιλελευθερισμού» και υπέρ της προστασίας των λαϊκών στρωμάτων και υπέρ των ισχυρών εθνικών συνόρων, τα διλήμματα που παρουσιάζονται συχνά στην ελληνική δημόσια συζήτηση είναι κακοφτιαγμένα και πονηρά: προορίζονται απλώς για την εθνική κομματική μάχη.


Να δούμε, λοιπόν, το μεγάλο κάδρο και να μην έχουμε εμπιστοσύνη στις απλουστεύσεις. Η Ευρώπη είναι εύθραυστη πολιτικά και οι ιδέες και δυνάμεις που ενεργοποιούνται σήμερα δημιουργούν μια διαφορετική πολιτική ήπειρο. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν οι Σαλβίνι και Σία θα αποκτήσουν μεγαλύτερες δυνατότητες για το μπλοκάρισμα της Ευρώπης ή αν θα φυτρώσουν και αξιόλογες αντίρροπες δυνάμεις.

 

Η δική μου αίσθηση είναι πως η ιδέα της μόδας για επιστροφή στην «Ευρώπη των εθνών» είναι το τέλειο αδιέξοδο. Είναι μια ιδέα ήττας και παραίτησης από την ευθύνη της πολιτικής σε συνθήκες αβεβαιότητας και μετάβασης στα καινούργια οικονομικά και τεχνολογικά παραδείγματα. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι ο ριζοσπαστικός λαϊκισμός θα «χάσει» επειδή όσα λέει και υπόσχεται είναι αδιέξοδα και αέρας κοπανιστός. Αυτός ο εφησυχασμός έχει στοιχίσει πολλά, γιατί και τα αδιέξοδα μπορεί να κυβερνούν ή, μάλλον, να καθορίζουν τη διακυβέρνηση εις βάρος μας.


Την Κυριακή, πάντως, θα έχουμε τουλάχιστον μια ιδέα για την κίνηση του εκκρεμούς και για το ελληνικό σκηνικό μέσα σε αυτή την κίνηση.

 

Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LifO

Απόψεις
ΑΦΙΕΡΩΜΑ
7 Σχόλια
avatar
Γράφων 24.5.2019 | 11:41
Άλλο η Ευρώπη των εθνών.
Άλλο μια Ευρώπη χωρίς σύνορα.
Κι άλλο η Ευρώπη των Ευρωπαίων. Είναι τρία διαφορετικά πράγματα. Εγώ υποστηρίζω το τρίτο. Σχεδόν φανατικά.

Δι' εμέ και εις την ημετέραν λογικήν οι Σαλβίνιδες είναι απλό αντανακλαστικό σε μια Ευρώπη κεκλεισμένων ωτών. Δεν ακούει η Ευρώπη τα παιδιά της. Κάνει ότι δεν καταλαβαίνει. Και όσο το κάνει αυτό τόσο οι σαλβινισμοί θα δίνουν την θέσιν των εις μιχαλολιακισμούς, που είναι σαφέστατα τραμπουκοειδέστεροι. Τα σύνορα κλείνουν μαζί με τα αυτιά.

Δεν θέλει σώνει και ντε ο άλλος να λυθεί η ευρωπαϊκή υπογεννητικότητα με καραβιές μουσουλμάνων που βαφτίζονται εναλλάξ πρόσφυγες ή μετανάστες (ποτέ παράνομοι μετανάστες λες και η νομιμότητα είναι ήσσονος σημασίας).

Η γραφειοκρατία των Βρυξελλών είναι σε αγαστή συνεργασία ως προς αυτό με την πιο τσίου και ανεδαφική αριστερά, που έχει μπει στους θώκους της εξουσίας από το παράθυρο, όχι με εκλογές, όχι δημοκρατικά (έτσι κι αλλιώς δημοκρατία και αριστερά δεν τα πάνε πολύ καλά). Διότι η πραγματική εξουσία (το κεφάλαιο) ενστερνίστηκε όσες θέσεις της το βόλευαν. Κι όλοι μαζί βαφτίζουν άκριτα φασίστες, ρατσιστές, ακραίους όλους τους διαφωνούντες. Ωθώντας τους στον πραγματικό φασισμό, στον πραγματικό ρατσισμό και στην πραγματική ακρότητα.

Η ώσμωση αριστεράς και κεφαλαίου τα τελευταία χρόνια παγκοσμίως δεν είναι τυχαία. Δεν είναι τυχαίο ότι η ΧΑ κερδάει στο Πέραμα και ο Ανταρσύα στην Αγία Παρασκευή. Δεν είναι τυχαίο ότι η AOC είναι της μόδας στο Μανχάταν ενώ τα white trash γουστάρουν Τραμπ. Δεν είναι τυχαίο ότι η αριστερά, η μεγαλύτερη μηχανή παραγωγής προπαγάνδας παγκοσμίως, έχει ανακαλύψει τον βλακωδέστατο όρο "ακροκεντρώος"!

Να δούμε λοιπόν το ευρύτερο κάδρο και να πούμε:
Η Ευρώπη γερνάει και χάνει οικονομικά από ανερχόμενες οικονομίες. Κάθε μέρα χάνει σε ανταγωνιστικότητα από την Κίνα, την Ινδονησία, την Ινδία, τη Βραζιλία, τη Ρωσία, την Τουρκία. Μιλάμε για δημοκρατικές δυνάμεις! Όποιος δεν πιστεύει ας δει τις προβλέψεις για τις μεγαλύτερες οικονομίες σε 10-20 χρόνια από τώρα.

http://www.kathimerini.gr/1003795/article/oikonomia/die8nhs-oikonomia/7-apo-tis-10-megalyteres-oikonomies-8a-einai-anadyomenes-to-2030

Ή από μόνοι μας θα ρίξουμε το επίπεδο διαβίωσής μας (ω, οποίος εφιάλτης για την αριστερά που θεωρεί ότι οι Ευρωπαίοι ζουν ήδη φτωχικά, για τα Κίτρινα Γιλέκα και τους Δεν Πληρώνω) και μαζί θα κάνουμε κι άλλα παιδιά προκειμένου να καταστούμε ανταγωνιστικότεροι (τα οποία δυστυχώς τα γεννάνε οι γυναίκες),

Ή θα κάνουμε εισαγωγή πληθυσμού από εκεί που περισσεύει (πχ Πακιστάν ή Μπαγκλαντές) και ας πέσει το επίπεδο διαβίωσης από αυτούς, συμπαρασύροντας όμως και το δικό μας, αλλά αλλάζοντας και τον τρόπο ζωής μας διότι και αυτοί θα είναι ισότιμα μέλη της κοινωνίας μας (με τις μπούργκες τους, τα τζαμιά τους, τη σαρία τους, την πραγματική περιθωριοποίηση της γυναίκας ή του ομοφυλόφιλου, όχι αυτό το "με στραβοκοίταξες" που παίζει σήμερα στη δύση κοκ),

Ή θα χαθούμε σαν τους γέρους και αυτάρεσκους αριστοκράτες που δεν καταλαβαίνουν ότι οι καιροί της ακμής τους πέρασαν.

Η εναλλακτική ότι όλοι οι λαοί αδελφωμένοι θα ζουν μέσα σε λιβάδια ευτυχίας πίνοντας τρίφυλλα, υπάρχει μόνο στα μυαλά αυτών που μέχρι πρότινος πίστευαν ότι είτε ο Μάο είναι ο θεός επί της γης είτε ο Χότζα (διαφορά ΜΛ ΚΚΕ και ΚΚΕ ΜΛ). Άσ'τους καλύτερα...
avatar
Ramon Ramone 24.5.2019 | 17:17
Πως οι λογικοφανείς και απλουστευτικοί μανιχαϊσμοί και γενικεύσεις παρουσιάζονται ως "λύσεις":

Ή θα κάνουμε τις γυναίκες μας κουνέλες για να γεννοβολούν αβέρτα ούτως ώστε να το ρίξουμε μόνοι μας το επίπεδο διαβίωσης σε επίπεδα Κίνας και Ινδίας (και, σόρρυ κορίτσια, αλλά κάντε μόκο γιατί ελλοχεύει ο κίνδυνος της οικονομικής κατάρρευσης)

Ή θα δεχτούμε ξένους που θα ρίξουν εκείνοι το επίπεδο διαβίωσης και θα αλλάξουν τον τρόπο ζωής μας επειδή θα είναι ισότιμα μέλη της κοινωνίας (μήπως - και αν τελικά δεν γίνεται να το αποφύγουμε - να σκεφτούμε το ενδεχόμενο να μην είναι ισότιμα μέλη; just wondering...) και επειδή όλοι οι άνθρωποι είναι ίδιοι και πανομοιότυποι και έχουν ακριβώς την ίδια συμπεριφορά και αντίληψη και αποκλείεται να έχουν ποτέ διαφορετική συμπεριφορά και προσαρμοστικότητα από αυτήν που προεξοφλούμε εμείς ότι θα έχουν, και επειδή ο μόνος τρόπος να ενσωματωθούν είναι να αλλάξουν τον δικό μας και όχι τον δικό τους τρόπο ζωής με την δική μας βοήθεια ως Ευρώπη μέσω της πολιτικής και των θεσμών (ο ορισμός της "ήττας και παραίτησης από την ευθύνη της πολιτικής" που λέει ο αρθρογράφος),

Ή θα χαθούμε στην άβυσσο ως ξεπεσμένοι αριστοκράτες επειδή η εναλλακτικές προοπτικές (δηλαδή η αναζήτηση λύσεων μέσω της πολιτικής και των θεσμών) απαξιώνονται ως αριστερή φαντασίωση με λιβάδια και τρίφυλλα και, συνεπώς, "άσ'το καλύτερα" και ας πάμε σε safe mode και "καθαρές" λύσεις.

Κορίτσια, ερχόμαστε...

avatar
Μαύρος Γάτος 25.5.2019 | 16:30
Ή από μόνοι μας θα ρίξουμε το επίπεδο διαβίωσής μας Πηγή: www.lifo.gr

Σου έχει περάσει ποτέ από το μυαλό ότι μια άλλη Ευρώπη (όχι η Ευρώπη των νεοφιλελεύθερων ευρωκρατών και της Μέρκελ, μια Ευρώπη -δυστυχώς- μάλλον απίθανη αλλά όχι ανέφικτη) θα μπορούσε να σπάσει τη νεοφιλελεύθερη παγκοσμιοποίηση, να διαφυλάξει το επίπεδο ζωής της αλλά και να το βελτιώσει μειώνοντας τις ανισότητες και προβαίνοντας σε μεγαλύτερη αναδιανομή, να κάνει προσπάθειες για την αποτροπή της κλιματικής αλλαγής και κυρίως για την όσο το δυνατόν καλύτερη προσαρμογή σε αυτήν εάν τελικά είναι αναπόφευκτη, και να αυξήσει την γεννητικότητά της;
Πληροφοριακά, η Γαλλία, χώρα με υψηλό κοινωνικό κράτος που επενδύει πολλά στη στήριξη της οικογένειας είχε μέχρι πρόσφατα δείκτη γεννήσεων 2,2 παιδιά ανά γυναίκα.
Τώρα, με την λιτότητα και το σταδιακό ξήλωμα του κοινωνικού κράτους, είναι στο 1,9, ανησυχητικό για τη Γαλλία, αλλά αξιοζήλευτο για πολλές ευρωπαϊκές χώρες όπως η Ελλάδα.
avatar
Γράφων 25.5.2019 | 23:38
Έχεις δίκιο.

Κι εγώ οραματίζομαι δημόσιους υπαλλήλους (αφου τα μέσα παραγωγής θα ανήκουν στο κρατος), με πληρωμένες άδειες, γονικές και εκπαιδευτικές άδειες, άδεια λοχείας και ανατροφής, συνδικαλισμό σε όλους τους βαθμούς, κέντρα χαλάρωσης για το lunch break.

Μαζί σου.

Μαλακας ειμαι εγώ να λέω δυσάρεστα πραγματα;

Μαξιμαλισμος για όλους.

Κι άσε τα νούμερα για τους "τεχνοκρατες"... Πφφφτ!
avatar
Ramon Ramone 26.5.2019 | 13:15
Η όλη σαθρότητα του επιχειρήματος και η αβάσταχτη ελαφρότητα της "ανάλυσης" γίνεται εμφανής από το ίδιο το επιχείρημα. Από το ότι δηλαδή το "να ρίξουμε το επίπεδο διαβίωσής μας και να κάνουμε κι άλλα παιδιά προκειμένου να καταστούμε ανταγωνιστικότεροι" παρουσιάζεται εντέχνως ως εφιάλτης αποκλειστικά και μόνο για την Αριστερά, τα Κίτρινα Γιλέκα και τους Δεν Πληρώνω και επιχειρείται επιπλέον να περάσει ως "σοβαρή" άποψη. Λες και τα παιδιά είναι κουκιά να τα σπείρουμε. Λες και ζούμε στην αγροτική ελληνική επαρχία του ’40 και του ’50 με τις δεκαμελείς οικογένειες και τα σόγια κολεκτίβες. Λες και υπάρχει οποιοσδήποτε νοήμων άνθρωπος, ασχέτως πολιτικής τοποθέτησης, που πετάει την σκούφια του για μια τέτοια προοπτική και είναι διατεθειμένος να την υποστεί για το καλό της "μαμάς Πατρίδας", είτε αυτή βρίσκεται εντός εθνικών, είτε εντός ευρωπαϊκών συνόρων. Εκτός φυσικά από κάτι ορίτζιναλ ακροδεξιούς που ονειρεύονται Θερμοπύλες, "καθαρά" έθνη και γυναίκες - κουνέλες που τα τροφοδοτούν αενάως με κουτσούβελα. Αυτοί δηλαδή που προτιμούν τις "σκληρές αποφάσεις", τις "σκληρές λύσεις" και τις "σκληρές αλήθειες", σε αγαστή σύμπνοια με τους ορίτζιναλ κομμουνιστές και τους ορίτζιναλ καπιταλιστές που έχουν τις ίδιες προτιμήσεις χωρίς να νοιάζονται για την εθνική "καθαρότητα". Αλλά όταν η αναζήτηση λύσεων των σύγχρονων προβλημάτων όπως το μεταναστευτικό μέσω της πολιτικής και των ευρωπαϊκών θεσμών (με τα όποια υπαρκτά προβλήματα τους) αντιμετωπίζεται με απαξίωση επειδή "η Ευρώπη δεν ακούει τα παιδιά της" (λες και τα παιδιά της είναι μόνο οι ξενοφοβικοί, οι καθαυτό ρατσιστές, οι εθνικιστές, οι ακροδεξιοί), το μέλλον δυστυχώς διαγράφεται πολύ ζοφερότερο από εκείνο με το οποίο μας απειλούν τα καφενειακού τύπου επιχειρήματα που επιπλέουν σε ξενοφοβικά πελάγη, εντυπωσιάζοντας ξενοφοβικά ακροατήρια με επιφωνήματα και "Πφφφτ!"
avatar
Μαύρος Γάτος 25.5.2019 | 16:36
Ή από μόνοι μας θα ρίξουμε το επίπεδο διαβίωσής μας Πηγή: www.lifo.gr

Η μειοδοσία στα κοινωνικά και στα εργασιακά δικαιώματα οδηγεί απλούστατα σε έναν φαύλο κύκλο εξαθλίωσης (ο οποίος ευνοεί βραχυπρόθεσμα μόνο τις πολυεθνικές, γιατί μακροπρόθεσμα, χρειάζεσαι και πελάτες με γεμάτο πορτοφόλι για να αγοράζουν τα προϊόντα σου).
Ήδη, πολλοί από τους αναδυόμενους γίγαντες που ανέφερες θεωρούνται ήδη "υπερβολικά ακριβοί" και η νέα μεγάλη αναδυόμενη δύναμη θα είναι η Αιθιοπία όπου οι εργαζόμενοι στη βιομηχανία ρούχων αμείβονται με 23 ευρώ το μήνα για άπειρες ώρες εργασίας...
avatar
Ramon Ramone 24.5.2019 | 14:45
η ιδέα της μόδας για επιστροφή στην «Ευρώπη των εθνών» είναι το τέλειο αδιέξοδο. Είναι μια ιδέα ήττας και παραίτησης από την ευθύνη της πολιτικής σε συνθήκες αβεβαιότητας και μετάβασης στα καινούργια οικονομικά και τεχνολογικά παραδείγματα. Πηγή: www.lifo.gr

Αυτό.
Πρέπει να είστε μέλος για να αναρτήσετε σχόλια