Οι ένστολοι, την ώρα που φοράνε στολή, δεν είναι απλοί πολίτες. Είναι φορείς εξουσίας. Έτσι, έχουν υποχρέωση να αυτοπεριορίζονται.
Β. Στεργίου

Καθαρίζεται η ελληνική αστυνομία;

Η καταγγελία του ομοφοβικού περιστατικού ανοίγει ξανά την κουβέντα για τη προβληματική πλευρά της ελληνικής αστυνομίας

Είσαι γυναίκα και περνάς μπροστά απ' τους παραταγμένους ρόμποκοπ της Χαριλάου Τρικούπη, του Αρχαιολογικού Μουσείου, της πλατείας Κολωνακίου. Από τη μια αισθάνεσαι ασφάλεια. Δεν είναι λίγες οι επιθέσεις που κατατρόμαξαν όσους θέλουν (πού ακούστηκε;) να περπατάνε με ακουστικά, να φιλιούνται στα σκοτεινά ή να κόβουν αφηρημένες βόλτες στο φαρ ουέστ της Αθήνας. Από την άλλη, αισθάνεσαι και μια ανάγκη να προσαρμόσεις τη συμπεριφορά σου. Να μην προκαλέσεις τους αστυνομικούς. Ένα σχόλιο, ένα βλέμμα από πάνω μέχρι κάτω, ένα αστειάκι με τα φιλαράκια στη βάρδια, αρκεί για να βιώσεις ένα αίσθημα απειλής. Δεν θα σου κάνουν κάτι μάλλον, αλλά και πάλι.


Όταν κάποιος εκφράζεται με όμορφα διαλεγμένες φράσεις όπως «εδώ δες ένα καλό», «τι είσαι συ;» και τέτοια, είναι σημαντικό να εξετάζουμε ποιος μιλάει. Οι πολίτες έχουν, σε γενικές γραμμές, δικαίωμα να μιλάνε και να εκφράζονται, ακόμα και αν μας ενοχλούν οι λέξεις που επιλέγουν. Οι ένστολοι, την ώρα που φοράνε στολή, δεν είναι απλοί πολίτες. Είναι φορείς εξουσίας. Έτσι, έχουν υποχρέωση να αυτοπεριορίζονται. Το οριζόμενο απ' τον νόμο είναι το μοναδικό πιθανό σενάριο στη συμπεριφορά ενός αστυνομικού που επιτρέπεται να συμβαίνει, αλλιώς το όργανο αυθαιρετεί. Σε ένα κράτος δικαίου αυτό σημαίνει λογοδοσία μπροστά σε δικαιοδοτικά όργανα και πιθανή τιμωρία.

 

Όταν πολίτες αισθάνονται την ανάγκη να προσεγγίσουν την αστυνομία ως κάτι άλλο απ' αυτό που είναι, να υποκριθούν τους άντρες, τους μάγκες, τις χαζές, τους στρέιτ, τους περήφανα Έλληνες, όταν αισθάνονται ότι πρέπει να προσαρμόσουν τη συμπεριφορά τους στα κυρίαρχα ανδροκρατικά πρότυπα συμπεριφοράς για να ασκήσουν τα δικαιώματα τους, τότε ήδη υπάρχει πρόβλημα.

Έτσι, με αφορμή την καταγγελία για κουτουλιά, τρικλοποδιά και κάποιο «αστείο» από άντρακλες της Ασφάλειας προς δύο άντρες που περνούσαν χέρι χέρι μπροστά απ' το Μουσείο βίωσα ένα γλυκόπικρο συναίσθημα. Αφενός, οργή. Η επίθεση ήταν επίδειξη ισχύος από ένστολους άντρες προς δύο πολίτες. Αφετέρου, αισιοδοξία. Η υπόθεση έγινε γνωστή. Συζητήθηκε. Γίνεται έρευνα. Το ψάχνουν το ζήτημα. Θα μάθουμε, επιτέλους, τι συμβαίνει στους αστυνομικούς που δεν μπορούν να συγκρατήσουν το στόμα και τα πόδια τους στο θέαμα γυναικών και γκέι. Χάνουν τη δουλειά τους; Συνεχίζουν να φέρουν όπλο; Μετατίθενται κάπου με λιγότερους γκέι; Τους στέλνουν στην Κρήτη, ας πούμε;


Σε κάθε περίπτωση, η καταγγελία του περιστατικού ανοίγει μια κουβέντα για τη βρoμικη πλευρά της ελληνικής αστυνομίας. Μας κάνει να αναρωτιόμαστε κατά πόσο γνωστοποιείται στους αστυνομικούς ότι στη βάρδια τους γκέι, γυναίκες και τρανς ενδέχεται να τους ζητήσουν προστασία, να τους καταγγείλουν επιθέσεις, να απαιτήσουν να καταγραφούν περιστατικά ρατσιστικής βίας. Τους λέει κάποιος ότι όλες τους τις υπηρεσίες υποχρεούνται να τις προσφέρουν με απόλυτη τυπικότητα;

 

Όταν πολίτες αισθάνονται την ανάγκη να προσεγγίσουν την αστυνομία ως κάτι άλλο απ' αυτό που είναι, να υποκριθούν τους άντρες, τους μάγκες, τις χαζές, τους στρέιτ, τους περήφανα Έλληνες, όταν αισθάνονται ότι πρέπει να προσαρμόσουν τη συμπεριφορά τους στα κυρίαρχα ανδροκρατικά πρότυπα συμπεριφοράς για να ασκήσουν τα δικαιώματα τους, τότε ήδη υπάρχει πρόβλημα. Δίνεται στους ανθρώπους η εντύπωση πως ο νόμος δεν τους υπολογίζει, πως δεν χωράνε πουθενά και πως γι' αυτούς η κοινωνία δεν έχει επιφυλάξει κανέναν ασφαλή τόπο.

 

Οι άνθρωποι που έχουν υποφέρει όσο δεν πάει απ' την αστυνομία είναι οι τρανς. Τρανς γυναίκες που γίνονται σεξεργάτριες επειδή δεν βρίσκουν άλλες δουλειές, όταν θελήσουν να καταγγείλουν επιθέσεις που δέχονται στους δρόμους, περνάνε τόσο άσχημα στο αστυνομικό τμήμα που καταλήγουν απλώς να αποθαρρύνονται στις καταγγελίες τους και να θέλουν να ξεμπερδεύουν. Το ίδιο και όταν συλλαμβάνονται για παραβάσεις ή όταν ελέγχονται απ' την αστυνομία. Οι τύποι, που έχουν θεσπιστεί για να προστατεύουν απ' την αστυνομική αυθαιρεσία, μπαίνουν στην άκρη.

 

Αστειάκια, σχόλια, δήθεν κατά λάθος, για το φύλο του τρανς ανθρώπου, κράτηση σε υπερπλήρες κρατητήριο και ανέμελη αδιαφορία για τυχόν σεξουαλικές παρενοχλήσεις από συγκρατούμενους, βρισιές του στυλ «φρικιό», πονηριές, απαγορευμένες ερωτήσεις και, φυσικά, σκόπιμα εσφαλμένες αναφορές στο φύλο ανθρώπων που έχουν επαναπροσδιορίσει νομικά το ποιοι/ποιες είναι. Δεν μπορώ να φανταστώ πώς είναι να αισθάνεσαι ότι πρέπει να αυτοπροστατευτείς στο αστυνομικό τμήμα.

 
Γιατί πρέπει να μας απασχολήσει αυτό το bullying ρουτίνας; Αν γεννήθηκες σε λάθος σώμα, αν επαναπροσδιόρισες το όνομα και το φύλο σου, αν πέρασες από εγχειρήσεις και βρήκες το θάρρος να πεις πως όχι, δεν θα ζήσεις ως κάτι που δεν είσαι, προφανώς δεν αρκεί ένας φρικτά ανίδεος αστυνομικός που θα σε πει «φρικιό» και «τέρας» για να σε φοβερίσει πραγματικά. Αλλά το θέμα έχει μια σοβαρή θεσμική διάσταση.


Κάτι σημαντικό παίζεται όταν η αστυνομία περιγελά τους τρανς, διδάσκει τους γκέι το all time classic ομοφοβικό χιτ «όλα καλά στο κρεβάτι σου, αλλά μην προκαλείς» και τεχνηέντως επιβάλλει στα κορίτσια μπροστά στα ΜΑΤ να είναι σούζα. Στο υβριστικό σχόλιο και στην κουτουλιά ενός αστυνομικού και, κυρίως, στην πειθαρχική και διαφανή αντιμετώπιση αυτών των ενεργημάτων παίζεται, λίγο πολύ, το εάν τη νομιμότητα την παίρνουμε στα σοβαρά.

 

Η εναλλακτική είναι να την έχουμε για ντεκόρ σε επιχειρήσεις-σκούπα. Ή κάτι σαν αθώο λεκτικό μοτίβο που «ντύνει» μονότονα τα σκληρά θεάματα καθαρισμού, μια ωραία λέξη που λέμε τέλος πάντων πριν ή μετά τα λόγια του αντιπροέδρου της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Αστυνομικών περί εξαγνισμού απ' τα κοινωνικά σκουπίδια και την ανθρώπινη σκόνη του κέντρου.

 

*Το περιεχόμενο του κειμένου ωφελήθηκε από συζήτησή μου με την ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των τρανς ανθρώπων Μαρίνα Γαλανού.

Απόψεις
12 Σχόλια
avatar
ΦΩΤΕΙΝΗ 5.9.2019 | 09:46
"Είσαι γυναίκα και περνάς μπροστά απ' τους παραταγμένους ρόμποκοπ(...)αισθάνεσαι και μια ανάγκη να προσαρμόσεις τη συμπεριφορά σου. Να μην προκαλέσεις τους αστυνομικούς. Ένα σχόλιο, ένα βλέμμα από πάνω μέχρι κάτω, ένα αστειάκι με τα φιλαράκια στη βάρδια, αρκεί για να βιώσεις ένα αίσθημα απειλής. Δεν θα σου κάνουν κάτι μάλλον, αλλά και πάλι.(...) φράσεις όπως «εδώ δες ένα καλό», «τι είσαι συ;» και τέτοια"
Δηλαδή, οι αστυνομικοί υπάρχουν για να μας προστατεύουν από τους άντρες που μας παρενοχλούν σεξουαλικά, για να μας παρενοχλησουν σεξουαλικά μετά οι ίδιοι! Μου θυμίζει αυτό που λένε στις γυναίκες:"Να τα φτιάξεις με έναν άντρα, να έχεις κάποιον να σε συνοδεύει το βράδυ στο σπίτι σου, μην σου επιτεθεί κανείς και σε βιάσει." Μόνο που αυτός ο άντρας που σε προστατεύει από τους άλλους βιαστές μπορεί, όταν είστε μέσα στο σπίτι σας, να σε βιάζει ο ίδιος.
avatar
ΦΩΤΕΙΝΗ 5.9.2019 | 09:48
"Οι πολίτες έχουν, σε γενικές γραμμές, δικαίωμα να μιλάνε και να εκφράζονται, ακόμα και αν μας ενοχλούν οι λέξεις που επιλέγουν." Όχι: όταν οι λέξεις που επιλέγουν συνιστούν σεξουαλική παρενόχληση, οι πολίτες δεν έχουν δικαίωμα να μιλάνε και να εκφράζονται.
avatar
ΦΩΤΕΙΝΗ 5.9.2019 | 09:52
{« Όταν κάποιος εκφράζεται με όμορφα διαλεγμένες φράσεις όπως «εδώ δες ένα καλό», «τι είσαι συ;» και τέτοια} Θέλω να επισημάνω την λέξη "διαλεγμένες". Όντως, αυτές οι φράσεις είναι διαλεγμένες ώστε από την μία να κάνουν την γυναίκα να νιώσει φόβο, από την άλλη να μην είναι ιδιαίτερα χυδαίες για να μην εκραγεί η γυναίκα και φωνάξει την αστυνομία. Δεν είναι καθόλου αυθόρμητα και αθώα αυτού του είδους τα λόγια, όπως υποστηρίζουν όσοι τα λένε.
Lumidy 5.9.2019 | 10:27
Πόσο ισχύει αυτό με την προσαρμογή μας για να δείξουμε κάτι που δεν είμαστε. Το έχω νιώσει και εγώ κι ας μην είμαι γκει ή γυναίκα.

Η ελληνική αστυνομία, όσο περνάει ο καιρός, χάνει την θετική άποψη που είχα για εκείνη.
avatar
σαλιγκάρι 5.9.2019 | 12:03
εγώ έχω την εντύπωση ότι η ελληνική αστυνομία περιγελά τους πάντες
η διαφορά βρίσκεται στο ότι δεν γελάει δυνατά με τους 'νορμάλ' και αντίθετα γελάει δυνατά με τους 'μη νορμάλ' ξέροντας ότι δεν θα τιμωρηθεί για τίποτα και ποτέ.

κι εγώ έχω τύχει να τους ακούω να λένε δυνατά ότι τους αρέσει να πηγαίνουν περιπολία στον πεζόδρομο της Ακρόπολης γιατί έχει ωραίες γυναίκες.
μόνο στον πεζόδρομο βλέπεις αστυνομικούς (να παίρνουν μάτι), στους παράδρομους και στις καθέτους είναι άφαντοι από πάντα.
avatar
iVasvas 5.9.2019 | 16:31
Σύντομη απάντηση στο ερώτημα:

Η ελληνική αστυνομία καθαρίζεται, όσο καθαρίζεται και η ελληνική κοινωνία.
avatar
Μαύρος Γάτος 6.9.2019 | 17:08
Εχω την εντύπωση ότι, ευτυχώς, η ελληνική κοινωνία, παρά τις απίστευτα μεγάλες παθογένειές της, είναι πολύ πιο "καθαρή", πολύ πιο αξιοπρεπής, πολύ λιγότερο θρασύδειλη, πολύ λιγότερο χυδαία, πολύ λιγότερο φασίζουσα από την αστυνομία η οποία υποτίθεται ότι την προστατεύει.
Αρα η ελληνική αστυνομία έχει τεράστια περιθώρια "καθαρισμού", παράλληλα με την ανάδειξη, προβολή και προαγωγή των σχετικά λιγοστών καθαρών στοιχείων που υπάρχουν σε αυτό το σώμα.
avatar
AltReality 5.9.2019 | 23:47
Πραγματικά μόνο με κάμερα πάνω τους λύνεται το πρόβλημα. Δεν υπάρχουν άλλες λύσεις. Ούτε επιμόρφωσεις ούτε τίποτα.

Έχω δει καφρικη συμπεριφορά από "υπηρέτη του νόμου" σε δικό μου άνθρωπο. Παγώνεις. Δεν το πιστεύεις. Και φυσικά δεν μπορείς να απευθυνθείς πουθενά, γιατί είναι λόγος του έναντι στον δικό σου.
avatar
eddieteddy 6.9.2019 | 04:49
δεν με εκπληζει οι συμπεριφορα καποιον ενστολων (αστυνομικων)
παντα υπαρχουν καποια "παλικαρια/ανδρακλες"που θα σχολιασουν
ειναι και αυτοι μερος μια κοινονιας που δεν δεχεται η μισο δεχεται το "διαφορετικο" σε πολλα θεματα
ευχαριστω
avatar
Μαύρος Γάτος 6.9.2019 | 17:11
Σίγουρα δεν έπεσαν από τον ουρανό, σίγουρα αποτελούν μέρος της κοινωνίας μας, μιας κοινωνίας που όντως πάσχει.
Απλά σε αυτό το σώμα παρατηρούνται ποσοστά παθογένειας πολύ υψηλότερα, εντυπωσιακά υψηλότερα, από τον μέσο όρο της κοινωνίας
avatar
Μαύρος Γάτος 6.9.2019 | 17:00
Χάνουν τη δουλειά τους; Πηγή: www.lifo.gr

Να 'σαι καλά κυρία Στεργίου!
Το καλύτερο ανέκδοτο που έχω ακούσει τα τελευταία χρόνια.
Μου έφτιαξε το φθινόπωρο...
Πόσο μάλλον που έχουμε περάσει σε αυτοαπαοκαλούμενες εποχές "νόμου και τάξης".
Ugg-α-μπ-Uggas 9.9.2019 | 18:53
Η μόνη υπαρκτή αστυνομία είναι αυτή που δεν περιφρουρεί την ασφάλεια και τα δικαιώματά σου, αλλά αυτή που παραμονεύει σε μπλόκα όντας το τμήμα της Τροχαίας και πίσω από τις μπάρες του μετρό, ακριβώς επειδή υπάρχει οικονομικό όφελος.