Φωτογραφία

Πίσω κι από τις δυο μεριές του τείχους: Ο Γιόζεφ Κουντέλκα στους Αγίους Τόπους

Με αφορμή τη νέα βερσιόν της ταινίας με τίτλο “Koudelka Shooting Holy Land”, που τον ακολούθησε στο πολυετές οδοιπορικό του στη Δυτική Όχθη, ο κορυφαίος φωτογράφος μιλά για την εμπειρία του στην περιοχή αλλά για και τη διαφορά ανάμεσα στο ύφος και στο όραμα

Η ταινία με τίτλο "Koudelka Shooting Holy Land", που έχει κάνει τον γύρο του κόσμου τα τελευταία τρία χρόνια αλλά μπορεί κανείς πλέον να παρακολουθήσει την φετινή «αναθεωρημένη» εκδοχή της «νοικιάζοντάς» την στο Vimeo, γυρίστηκε από τον Ισραηλινό βοηθό του Κουντέλκα, Γκιλάντ Μπαράμ κατά τη διάρκεια πολλών μακράς διάρκειας επισκέψεων τους στην περιοχή ανάμεσα στο 2008 και στο 2012, καθώς ο φωτογράφος συγκέντρωνε υλικό για το βιβλίο Wall: Israeli and Palestinian Landscape (Τείχος: Ισραηλινό και Παλαιστινιακό Τοπίο).

 

Σε μια σκηνή, η κάμερα ακολουθεί τον Κουντέλκα καθώς εισέρχεται σε μια ψεύτικη αραβική πόλη, στημένη από τον ισραηλινό στρατό για ασκήσεις πολεμικής τακτικής, τόσο ρεαλιστική ώστε συμμετέχουν ακόμα και ηθοποιοί οι οποίοι πληρώνονται για να παριστάνουν τους μανάβηδες στην «αγορά» της. Σε μια άλλη σκηνή, ο θεατής παρατηρεί μαζί με τον Κουντέλκα ένα ξεναγό στη Χεβρώνα, στη Δυτική Όχθη, ο οποίος λέει σ΄ ένα γκρουπ τουριστών ότι ενώ οι ίδιοι και οι Εβραίοι άποικοι μπορούν να περπατάνε ελεύθερα πάνω-κάτω σ΄ έναν συγκεκριμένο δρόμο, οι Παλαιστίνιοι μπορούν να πάνε μόνο μέχρι «εκείνη την πόρτα».

 

 

Στα υψώματα του Γκολάν

 

Στο όρος πάνω από τη Ναμπλούς

 

«Μεγαλώνοντας στην Τσεχοσλοβακία, μαθαίνεις να προσέχεις πάντα ποιος είναι δίπλα σου, επειδή μπορεί να ανήκει στη μυστική αστυνομία», λέει στον Guardian o διάσημος φωτογράφος, σημειώνοντας επίσης ότι αρχικά δεν ήθελε να δουλέψει στο Ισραήλ, ανησυχώντας ότι θα «μπλέξει συναισθηματικά» - μάλιστα πλήρωσε ο ίδιος για το πρώτο του αναγνωριστικό ταξίδι στην περιοχή. Ακολούθως όμως άρχισε να ενδιαφέρεται έντονα για το φοβερό τείχος που έχτισε το Ισραήλ στη Δυτική Όχθη, καθώς του θύμισε την ζωή πίσω από το σιδηρούν παραπέτασμα.

 

Ανατολική Ιερουσαλήμ

 

Μόνο αφού ενέκρινε μετά από αυστηρό έλεγχο, τους χορηγούς για το πρότζεκτ, συμφώνησε τελικά να ξεκινήσει το οδοιπορικό του στα κατεχόμενα. Αρνήθηκε επίσης κάθε υπόδειξη σχετικά με ποιους έπρεπε να μιλήσει, προτιμώντας να ανακαλύψει την περιοχή με τους δικούς του όρους. «Όταν μου πρότειναν να συναντήσω έναν ραβίνο και κάποιους ιστορικούς, τους είπα ευχαριστώ, αλλά όχι».

 

Ο Γιόζεφ Κουντέλκα είχε ήδη κλείσει τα 70 όταν ξεκίνησε το πρότζεκτ, δούλεψε όμως ακαταπόνητα, περπατώντας ξανά και ξανά μέσα στα χρόνια κατά μήκος και των δύο πλευρών του τείχους, μιλώντας με περαστικούς και φωτογραφίζοντας το δυστοπικό και συγχρόνως υποβλητικό τοπίο.

 

 

Κιμπούτς Yad Mordechai

 

«Αυτό που θες είναι να τα δεις όλα, όσες περισσότερες φορές γίνεται, να ανακαλύψεις εκείνο το μέρος που πιστεύεις ότι σε περιμένει η φωτογραφία, και μετά μέσα από τα διάφορα στιγμιότυπα, να χτίσεις ένα μωσαϊκό που να δηλώνει κάτι συγκεκριμένο», εξηγεί ο φωτογράφος, που στις 10 Ιανουαρίου θα κλείσει αισίως τα 82.
Τις τρεις τελευταίες δεκαετίες, ο Κουντέλκα χρησιμοποιεί πανοραμική κάμερα, φωτογραφίζοντας κυρίως ακατοίκητα τοπία, που όμως έχουν διαμορφωθεί – ή ερειπωθεί – εξαιτίας της ανθρώπινης δραστηριότητας. Πιστεύει ότι το κοινό πρέπει να δίνει τις δικές του προσωπικές ερμηνείες, οι πανοραμικές εικόνες του από την Δυτική Όχθη μοιάζουν αναντίρρητα επιβλητικές αλλά και ζοφερές.

 

Από τις φωτογραφίες του Κουντέλκα για το για το βιβλίο Wall: Israeli and Palestinian Landscape (Τείχος: Ισραηλινό και Παλαιστινιακό Τοπίο)

 

«Η φωτογραφία είναι τόσο εύκολη», λέει. «Απλά πατάς το κουμπί. Η φωτογραφία όμως είναι επίσης και τόσο δύσκολη. Υπάρχουν κάποιοι φωτογράφοι, λίγοι, που διαθέτουν όραμα. Υπάρχουν πολλοί περισσότεροι που διαθέτουν ένα κάποιο ύφος. Τι είναι το όραμα; Πιστεύω ότι έχει να κάνει με το πού γεννήθηκες, πώς μεγάλωσες, τι σου συνέβη, και πώς τελικά κατέληξες σε κάποιο σημείο. Το ύφος μπορείς να το αντιγράψεις πολύ εύκολα. Το όραμα πάλι, όχι πραγματικά».

 

 

 

Με στοιχεία από τον Guardian

Φωτογραφία
1 Σχόλια
avatar
Νικος Νικολαιδης - ΣΦ 25.12.2019 | 15:43
..."Henri Cartier-Bresson, across the room in an armchair, listens to a Beethoven violin sonata while he sketches.
At the other end of the room, his daughter, fresh out of a bath and wrapped in a robe, is seated in front of the television, caught up in Les Muppets Show. Martine is in the kitchen, preparing a light dinner of poached fish. The doorbell rings, Martine greets their guest. Josef Koudelka, at the door....

.....Koudelka, the 41-years-old Magnum photographer, is young enough to be Cartier-Bresson's son and considered by some to be his protege. The Czech- born photographer has spent many years photographing gypsies in Romania and Czechoslovakia and although Koudelka has been living in Western Europe for over ten years, he still has no fixed address, preferring to stay in a back room in Magnum's Paris office and live out of his knapsack.

He offers a sharp contrast to the lifestyle of Cartier-Bresson but the two men feel a mutual respect.

Cartier-Bresson seems to take a special delight in Koudelka's spirited sense of adventure and his uninhibited frankness. Koudelka indulges his older friend's share of human foibles, but makes it clear that he does not buy the myth of HCB, the Innocent. "You say you don't want to be a superstar, Henri" chides Koudelka after dinner. "But if we don't treat you like one, you get upset."

The master bows with the grace and lese majeste of a samurai before the moment of attack.

He denies Koudelka's words. The men raise their voices.

Cartier-Bresson refusing to be interrupted.

Koudelka persisting in speaking his mind.

A reporter's presence only exacerbates the situation. Neither backs down, but suddenly in what appears to have started as a provocative lunge, they clasp each other in a strong bear hug, the ritual manifestation of the male bond of friendship.

Just as suddenly the conversation is amiable animated, everyone is laughing again.

The host offers another round of spirits, a local eau-de-vie from the vaucluse.

It was only the ritual sparring of master and student."

(Πηγη : Περιοδικο "American Photographer" - Nοεμβριος 1979 - σελ 66-68)

Χρονια Πολλα !
Πρέπει να είστε μέλος για να αναρτήσετε σχόλια