Όλοι πηγαίνουν από πανηγύρι σε πανηγύρι, πίνουν και χορεύουν μέχρι να ξημερώσει κι έπειτα μπαίνουν σε όποιο αμάξι βρουν διαθέσιμο (σ.σ. στην Ικαρία όλοι παίρνουν οτοστόπ), για να γυρίσουν και να κοιμηθούν λιγάκι. Το βράδυ το πιάνουν πάλι από την αρχή. Φωτο: Σπύρος Στάβερης/LIFO

Ικαρία: Ελευθερία, άγρια ομορφιά και διονυσιακά γλέντια

Η περίεργη σχέση των κατοίκων του νησιού με τον χρόνο και τα πανηγύρια του νησιού που μοιάζουν με ατέλειωτες, εκστατικές γιορτές που υμνούν τη χαρά της ζωής και ξορκίζουν τον θάνατο

Το Καρκινάγρι είναι το νοτιότερο χωριό της Ικαρίας. Μακριά από τα λιμάνια του Εύδηλου και του Αγίου Κήρυκου, τις Ράχες, που «ξυπνούν» μόνο τη νύχτα, και τις πιο κοσμοπολίτικες παραλίες του νησιού, όπως π.χ. η Μεσακτή ή ο Αρμενιστής, δεσπόζει στο πιο τραχύ κομμάτι του νησιού. Εκεί όπου οι απόκρημνοι βράχοι και η χαμηλή βλάστηση εναλλάσσονται με το απίθανο (και ατέλειωτο) γαλάζιο του ορίζοντα.


Τα κύματα του Ικάριου Πελάγους σμιλεύουν αργά και βασανιστικά, σχεδόν, θαρρείς, από καταβολής κόσμου, τα βράχια μπροστά στο χωριό και ενίοτε ταλαιπωρούν τους ντόπιους με την άγρια και απρόβλεπτη συμπεριφορά τους.


Τα ξέρω όλα αυτά γιατί πέρυσι το καλοκαίρι έτυχε να περάσω μερικές μέρες στο Καρκινάγρι μαζί με δύο φίλους. Ο ένας κατάγεται από κει.

 

Οι κάτοικοι της Ικαρίας έχουν μια περίεργη σχέση με τον χρόνο. Μοιάζουν περισσότερο να τον ορίζουν αυτοί παρά το αντίθετο. Και το παράδοξο είναι πως, άπαξ και κατέβεις στο νησί, προσαρμόζεσαι κι εσύ, είτε το θέλεις είτε όχι, στους ρυθμούς του.


Κάθε πρωί, λοιπόν, όταν ξυπνούσαμε, κατεβαίναμε στο ίδιο σκεπαστό καφενεδάκι με τους ασβεστωμένους τοίχους για να πιούμε καφέ. Το ωράριο λειτουργίας ήταν κάπως ευμετάβλητο και συνήθως καταλήγαμε αγουροξυπνημένοι να περιμένουμε τον ιδιοκτήτη.


Ακόμη κι όταν άνοιγε, όμως, δεν ήταν σίγουρο ότι κάποιος θα μας έπαιρνε παραγγελία άμεσα ή και γενικώς.

 

Οι κάτοικοι της Ικαρίας έχουν μια περίεργη σχέση με τον χρόνο. Μοιάζουν περισσότερο να τον ορίζουν αυτοί παρά το αντίθετο. Και το παράδοξο είναι πως, άπαξ και κατέβεις στο νησί, προσαρμόζεσαι κι εσύ, είτε το θέλεις είτε όχι, στους ρυθμούς του. Στην Αθήνα δεν υπήρχε περίπτωση να περιμένουμε μία ώρα για να παραγγείλουμε. Στην Ικαρία δεν μας ενόχλησε ποτέ.


Ίσως αυτό να είναι και το μυστικό της πολυδιαφημισμένης μακροζωίας των κατοίκων της. Η άρνησή τους να συμβιβαστούν με έναν αγχωτικό, ασφυκτικό τρόπο ζωής που για εμάς τους υπόλοιπους μοιάζει φυσιολογικός. Με τον ίδιο τρόπο αντιμετωπίζουν και την τουριστική ανάπτυξη, κάτι που τους έχει βοηθήσει να διατηρήσουν αναλλοίωτα τα περισσότερα χαρακτηριστικά του τόπου τους και να αποφύγουν παθογένειες που βλέπουμε συχνά σε άλλα ελληνικά νησιά.

 

Τα κύματα του Ικάριου Πελάγους σμιλεύουν αργά και βασανιστικά, σχεδόν, θαρρείς, από καταβολής κόσμου, τα βράχια μπροστά στο χωριό και ενίοτε ταλαιπωρούν τους ντόπιους με την άγρια και απρόβλεπτη συμπεριφορά τους. Φωτο: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO


Τα τελευταία χρόνια αυτή η ελευθερία, αυτή η φοβερή ενέργεια που μοιάζει να κυκλώνει σαν σύννεφο ολόκληρο το νησί, διαδόθηκε σαν φήμη παντού, χάρη κυρίως στα εγχώρια και διεθνή ΜΜΕ, κι έτσι ορδές εκδρομέων κατακλύζουν κάθε καλοκαίρι χωριά και παραλίες. Κάποιοι επιλέγουν να κάνουν ελεύθερο κάμπινγκ, αν και δεν επιτρέπεται, σε διάφορα σημεία του νησιού (σ.σ. Καραβόσταμο και Φαράγγι του Να είναι τα πιο διαδεδομένα), άλλοι, λιγότερο περιπετειώδεις, πιάνουν δωμάτια.

 

Ειδικά τον Αύγουστο ο κόσμος είναι ακόμη πιο πολύς. Ένεκα τα περίφημα πανηγύρια του νησιού. Νομίζω, μάλιστα, ότι εκείνες τις μέρες διοργανώνονται γύρω στα τριάντα. Όλοι πηγαίνουν από πανηγύρι σε πανηγύρι, πίνουν και χορεύουν μέχρι να ξημερώσει κι έπειτα μπαίνουν σε όποιο αμάξι βρουν διαθέσιμο (σ.σ. στην Ικαρία όλοι παίρνουν οτοστόπ), για να γυρίσουν και να κοιμηθούν λιγάκι. Το βράδυ το πιάνουν πάλι από την αρχή.


Τις μέρες που δεν έχει πανηγύρι οι περισσότεροι ανηφορίζουν προς τις Ράχες. Εκεί υπάρχουν πολλά μπαράκια, ταβερνάκια, ρακομελάδικα και μαγαζιά με δυνατή μουσική. Ε, όπου δεν έχει μουσική όλο και κάποιος θα βρεθεί με μια κιθάρα στα χέρια και θ' αρχίσει το τραγούδι.

 

Εκεί όπου οι απόκρημνοι βράχοι και η χαμηλή βλάστηση εναλλάσσονται με το απίθανο (και ατέλειωτο) γαλάζιο του ορίζοντα. Φωτο: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO


Εγώ βρέθηκα Δεκαπενταύγουστο στην Ικαρία, οπότε δεν θα μπορούσα να χάσω το μεγαλύτερο και πιο φημισμένο από αυτά, το πανηγύρι της Λαγκάδας.


Μετά από ανάβαση με αυτοκίνητο στο βουνό και μια πεζοπορία σε χωματόδρομο φτάνεις σε ένα μεγάλο πλάτωμα κάτω από τα δέντρα. Για να βρεις τραπέζι πρέπει να φροντίσεις να βρίσκεσαι εκεί πριν από το μεσημέρι. Το μενού λιτό και αρκετά φθηνό, ειδικά αν μιλάμε για μεγάλη παρέα. Κατσικάκι στη λαδόκολλα, πατάτες τηγανητές, σαλάτα. Και κρασί, άφθονο κρασί.


Οι μουσικοί παίζουν nonstop σχεδόν όλη τη νύχτα και οι άνθρωποι, άγνωστοι μεταξύ αγνώστων, πιάνονται χέρι-χέρι και χορεύουν σε κύκλους, δίχως σταματημό. Κι όταν τελειώσει ο Ικαριώτικος, βρίσκουν ταίρι και πιάνουν το βαλς. Ένα ατέλειωτο, εκστατικό, διονυσιακό γλέντι που υμνεί τη χαρά της ζωής και ξορκίζει τον θάνατο. Όπως έλεγε κι ένα παραδοσιακό τραγούδι με μάλλον κυνικό και απαισιόδοξο στίχο που άκουσα εκεί: «Τούτη η γης που την πατούμε, όλοι μέσα θε να μπούμε». Όλοι, όμως, το τραγουδούσαν δυνατά και με το χαμόγελο στα χείλη.

 

Τα τελευταία χρόνια αυτή η ελευθερία, αυτή η φοβερή ενέργεια που μοιάζει να κυκλώνει σαν σύννεφο ολόκληρο το νησί. Φωτο: Σπύρος Στάβερης/LIFO

 

Ταξίδια
ΑΦΙΕΡΩΜΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

 Μασάι-Μάρα: Σαφάρι στο εθνικό πάρκο της Κένυας που αποτελεί την τέλεια «τουριστική παγίδα»

Ταξίδια Μασάι-Μάρα: Σαφάρι στο εθνικό πάρκο της Κένυας που αποτελεί την τέλεια «τουριστική παγίδα»

2.12.2019
Το τραγούδι του yasiyateré: Ένας Έλληνας ταξιδεύει στην αποδεκατισμένη φυλή των Aché στην Παραγουάη

Ταξίδια Το τραγούδι του yasiyateré: Ένας Έλληνας ταξιδεύει στην αποδεκατισμένη φυλή των Aché στην Παραγουάη

20.11.2019
3 εναλλακτικά ταξίδια στον συναρπαστικό κόσμο της αυτοκίνησης

Ταξίδια 3 εναλλακτικά ταξίδια στον συναρπαστικό κόσμο της αυτοκίνησης

11.11.2019
Μια ανατριχιαστική επίσκεψη της Κρυστάλλης Γλυνιαδάκη στο Μουσείο της Στάζι

Ταξίδια Μια ανατριχιαστική επίσκεψη της Κρυστάλλης Γλυνιαδάκη στο Μουσείο της Στάζι

10.11.2019
Βρέθηκα στο Μεξικό, τη μέρα των νεκρών

Ταξίδια Βρέθηκα στο Μεξικό, τη μέρα των νεκρών

8.11.2019
Τέσσερις μέρες και νύχτες στη Μαδρίτη

Ταξίδια Τέσσερις μέρες και νύχτες στη Μαδρίτη

6.11.2019
Προσκύνημα στο απομονωμένο νορβηγικό καταφύγιο του Λούντβιχ Βίτγκενσταϊν

Ταξίδια Προσκύνημα στο απομονωμένο νορβηγικό καταφύγιο του Λούντβιχ Βίτγκενσταϊν

29.10.2019
Ταξίδι στο Λάμου της Κένυας, το «Κατμαντού της Αφρικής»

Ταξίδια Ταξίδι στο Λάμου της Κένυας, το «Κατμαντού της Αφρικής»

29.10.2019
Ταξίδι μεταξύ λάβας και πάγου: Ένας τουρίστας βιώνει την κλιματική αλλαγή μέσα στην καρδιά του παγετώνα

Ταξίδια Ταξίδι μεταξύ λάβας και πάγου: Ένας τουρίστας βιώνει την κλιματική αλλαγή μέσα στην καρδιά του παγετώνα

27.10.2019
Πέρασα τα παιδικά μου χρόνια ταξιδεύοντας σε όλο τον κόσμο με το «Πλοίο της Αγάπης». Κυριολεκτικά.

Ταξίδια Πέρασα τα παιδικά μου χρόνια ταξιδεύοντας σε όλο τον κόσμο με το «Πλοίο της Αγάπης». Κυριολεκτικά.

22.10.2019
3 Σχόλια
Petros Karoutsos 12.7.2018 | 19:17
Για να μην μένετε - σαν τουρίστας - στα χιλιοειπωμενα για ρολόγια και πανηγύρια σας προτρέπω να ανακαλύψετε την πλούσια ιστορία του νησιού, την πλούσια χορευτική και μουσική του παράδοση (το πανηγύρι είναι απλά ένα μέρος αυτής), το αξιόλογο γλωσσικό ιδίωμα και τέλος, την δύσκολη ζωή των μονίμων κατοίκων τον χειμώνα, όταν δημιουργούν και προφυλλάσσουν αυτά που χαιρόμαστε το καλοκαίρι. Στη διάθεσή σας!
Κύριος Κοκοβίκος 22.8.2018 | 16:08
Ευτυχώς που υπάρχει η Ικαρία να μαζεύει τα ταγάρια και τους φαντασμένους λατέρνατιβ το καλοκαίρι και έτσι γλυτώνει από αυτούς η υπόλοιπη Ελλάδα.
avatar
tthetruth 31.8.2018 | 11:53
"Το Καρκινάγρι είναι το νοτιότερο χωριό της Ικαρίας". Να προσθέσουμε ότι είναι και ενα απο τα πιο αφιλόξενα χωριά της Ικαρίας. Μέχρι και να τους κεράσεις θα σου ζητήσουν. Καλά για να σε κεράσουν κάτι ουτε για ανέκδοτο. Επαγγελματίες γδάρτες δήθεν ελεύθεροι και ζεστοί